Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Arşiserebellum

Archicerebellum

Tanım

Beyinciğin filogenetik olarak en eski evrimsel katmanını oluşturan, esas olarak vestübüler sistemle bağlantılı biçimde denge ve postural koordinasyonu yöneten anatomik alt bölgedir.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik ortamda, arşiserebellum işlevini değerlendirmek için Romberg testi uygulanır. Hastadan ayaklarını birleştirip gözlerini kapatması istendiğinde, vestibüloserebellar (arşiserebellar) lezyonu olan bir birey dengesini koruyamaz ve herhangi bir yöne doğru salınarak düşme eğilimi gösterir; bu durum gözlerin açık ya da kapalı olmasından bağımsız olarak gövde ataksisini işaret eder.

Derin Analiz

Arşiserebellum, işlevsel ve anatomik olarak ağırlıklı şekilde vestibüloserebellum (vestibulocerebellum) terimiyle örtüşür ve lobus flocculonodularis'i kapsar. Filogenetik kökenleri, omurgalıların su altı hareketlerinden kara yaşamına geçiş evrelerine kadar uzanır. İç kulaktaki vestibüler aygıttan ve nükleus vestibulares'ten doğrudan girdiler alarak uzayda yönelimi, başın konumunu ve göz hareketleri ile vestibülooküler refleksin (VOR) stabilizasyonunu sağlar. Bu yapının hasar görmesi veya dejenerasyonu, proprioseptif ve vestibüler entegrasyonun bozulmasına yol açarak trunkal ataksiye, ayakta durma güçlüğüne ve nistagmusa sebep olur. Nörolojik muayenede bu bölge bozuklukları genellikle dar tabanlı yürüyüşün kaybolması ve gövde salınımlarıyla kendini gösterir.

Etimoloji

Antik Yunanca 'arkhi-' (en eski, ilk, başlangıç) ve Latince 'cerebellum' (beyincik, 'cerebrum' kelimesinin küçültme eki almış hali) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Neocerebellum ve paleocerebellum ile karıştırılır; neocerebellum daha çok istemli, ince motor hareketlerin planlanmasıyla (serebroserbellum), paleocerebellum ise bacak ve kolların tonus regülasyonu ve proprioseptif geribildirimle ilgilidir.