Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Ataksi

Ataxia

Tanım

İstemli kas hareketlerinin uyum ve koordinasyonunun bozulmasıyla karakterize edilen nörolojik bir bulgudur.

Örnek Vaka / Uygulama

48 yaşında erkek hasta, son altı aydır ellerinde belirgin titreme, düğmelerini iliklemekte zorlanma ve yürürken sarhoş gibi yana savrulma şikayetleriyle kliniğe başvurmuştur. Nörolojik muayenede parmak-burun testinde dismetri ve romberg testinde dengesizlik saptanmıştır; kraniyal MRG incelemesinde serebellar atrofi gözlenmiştir.

Derin Analiz

Ataksi, proprioseptif girdilerin, serebellar entegrasyonun ve motor çıktıların zamanlı çalışmasındaki aksamalardan kaynaklanır. Temelde serebellar ataksi (serebellumun yapısal hasarı veya işlev bozukluğu) ve duyusal ataksi (kas ve eklemlerden gelen duyusal geri bildirimin dorsal kolonlar yoluyla beyne iletilememesi) olarak iki ana kategoriye ayrılır. Motor kontrolün akıcılığı kaybolur; hastalar hedefli hareketlerde titreme (niyet tremoru), geniş tabanlı ve dengesiz bir yürüyüş (ataksik yürüyüş) ve konuşma ritminde bozulmalar (dizartri) sergilerler.

Etimoloji

Eski Yunanca α- (a-, olumsuzluk eki) + τάξις (taxis, düzen, sıra) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı 'düzen yokluğu' veya 'koordinasyonsuzluk'tur.

Karıştırmayın

Apraksi (kas gücü ve koordinasyonu yerinde olmasına rağmen karmaşık istemli hareketleri gerçekleştirememe durumu) ile sıklıkla karıştırılır; ataksi ise doğrudan motor koordinasyon mekanizmalarının ve hareket akışının bozulmasıdır.