Serebellar Ataksi
Cerebellar Ataxia
Tanım
Beyincik hasarına bağlı olarak istemli kas hareketlerinin uyum ve koordinasyonunun bozulması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
45 yaşında erkek hasta, son altı aydır ellerinde artan bir titreme, düğmelerini ilikleyememe ve yürürken sarhoş gibi yana savrulma şikayetleriyle başvurur. Nörolojik muayenede parmak-burun testinde hedefe yaklaşırken artan intenzion tremor ve ardışık el hareketlerinde bozulma (dizdiyadokinezi) saptanmıştır. Yapılan MRG incelemesinde serebellar vermiste atrofi gözlenmiştir.
Derin Analiz
Serebellar ataksi, beyinciğin (cerebellum) entegratif motor işlevlerindeki bozulmalardan kaynaklanır. Beyincik, motor korteksten gelen planlar ile kaslardan ve eklemlerden gelen proprioseptif girdileri karşılaştırarak hareketlerin akıcılığını ve zamanlamasını ayarlar. Bu yapıdaki lezyonlar; disinersi (hareketlerin parçalanması), dismetri (mesafe ve hedef tayininde yanılma), dizdiyadokinezi (ardışık ve hızlı hareketleri yapamama) ve dengesiz yürüyüş (gait ataxia) gibi tablolara yol açar. İpsilateral (aynı taraf) motor kontrol bozuklukları karakteristiktir; çünkü serebellar çıkış yolları kortikospinal sistemle çaprazlaşmadan önce etkilenir.
Etimoloji
Latince 'cerebellum' [beyincik, küçük beyin] + Yunanca 'ataktos' [düzensiz, dağınık, a-' [olumsuzluk] + 'taxis' [düzen, sıralama]
Karıştırmayın
Sensoryal ataksi (propriyoseptif duyum kaybından kaynaklanır, gözler kapatıldığında Romberg testi pozitiftir; serebellar ataksi ise gözler açık veya kapalı olsun benzer şekilde bozulur).