Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Beyin

Brain

Tanım

Merkezi sinir sisteminin kafatası içerisinde yer alan, omurgalılarda en karmaşık yapıya sahip ve tüm duyusal, bilişsel ve motor süreçleri koordine eden ana organıdır.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir nöroloji pratiğinde, sol hemisferin Broca bölgesinde meydana gelen lokalize bir vasküler hasar (inme), hastanın anlama yetisi yerinde olmasına rağmen akıcı bir şekilde konuşma üretememesiyle (motor afazi) sonuçlanır; bu durum beynin fonksiyonel lokalizasyon prensibini somutlaştırır.

Derin Analiz

Beyin; ontogenetik ve filogenetik olarak embriyonik nöral tüpün anterior-posterior eksende ön beyin (prosensefalon), orta beyin (mezensefalon) ve arka beyin (rombensefalon) olmak üzere üç temel bölgeye farklılaşmasıyla gelişir. Yaklaşık 1450 gram ağırlığındaki genç yetişkin insan beyninin dış katmanı olan serebral korteks, milyarlarca nörondan oluşan karmaşık bir sinaptik barındırır. Anatomik ve fonksiyonel organizasyonu, alt kortikal yapılarla limbik sistem ve beyin sapı arasında sürekli bir bilgi akışı sağlayarak homeostazisi, bilişi ve davranışsal adaptasyonu yönetir.

Etimoloji

Eski Türkçe meñi / meyin sözcüklerinden evrilmiştir; nörolojik bağlamda Latince ve Yunanca kökenli 'encephalon' terimiyle anlamlıdır.

Karıştırmayın

Beyin (brain) terimi sıklıkla tüm merkezi sinir sistemi veya sadece 'zihin' (mind) kavramı ile karıştırılır; zihin soyut bilişsel süreçleri ve fenomonolojik deneyimleri kapsarken, beyin bu deneyimlerin fiziksel ve anatomik substratıdır.