Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Beyin Sapı

Brainstem

Tanım

Serebrum ile omuriliği birbirine bağlayan; orta beyin, pons ve medulla oblongata yapılarını içeren ve hayati otonom fonksiyonları yöneten alt beyin bölgesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik nörolojide, beyin sapı hasarları veya tümörleri (örneğin kilitlenme sendromu / locked-in syndrome), hastanın bilinç düzeyi yerinde olmasına rağmen istemli kas hareketlerini kaybetmesine ve solunum gibi otonom fonksiyonların tamamen devre dışı kalmasına yol açabilir.

Derin Analiz

Beyin sapı; orta beyin (mesencephalon), pons ve omurilik soğanı (meddula oblongata) olmak üzere üç ana morfolojik bileşenden oluşur. Koku (CN I) ve görme (CN II) dışındaki tüm kranial sinir çekirdeklerini barındırır. Solunum, kardiyovasküler kontrol, yutma, kusma ve uyanıklık döngüsünü düzenleyen retiküler formasyonun ana merkezidir. Serebrum ile periferik sinir sistemi arasında çift yönlü ana otobandır; hem çıkan duyusal yolları hem de inen motor yolları taşır.

Etimoloji

İngilizce 'brain' [beyin] + 'stem' [bitki sapı, gövde] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Ontogenetik ve filogenetik olarak beynin gövdeye bağlandığı temel ekseni tanımlar.

Karıştırmayın

Serebellum (beyincik) ile sıklıkla karıştırılır; serebellum hareket koordinasyonunu sağlarken beyin sapı temel otonom hayatta kalma mekanizmalarını ve iletim yollarını barındırır.