Nöroloji
Ab-
Ab-
Bir kelimenin başına gelerek 'uzaklaşma', '...den ayrılma' veya 'zıtlık' anlamı katan Latince kökenli ön ek.
Alkolik Miyopati
Alcoholic Myopathy
Kronik veya akut aşırı alkol tüketimine bağlı olarak gelişen, iskelet kaslarında güçsüzlük, atrofi ve ağrı ile karakterize edinilen bir miyopatidir.
Amaurosis Fugax
Amaurosis Fugax
Genellikle tek taraflı, ağrısız ve geçici görme kaybı atağı olup, retinaya veya optik sinire giden kan akışındaki ani kesintilerden kaynaklanır.
Amyotrofik Lateral Skleroz
ALS
Merkezi sinir sistemindeki motor nöronların ilerleyici kaybıyla karakterize, istemli kas hareketlerinin yitimine ve kas atrofisine yol açan nörodejeneratif bir hastalıktır.
Andrade Sendromu
Andrade’s Syndrome
Gevşek tip paralizi, duyusal bozukluklar, impotans ve erken menopoz ile karakterize, kalıtsal bir sistemik amiloidoz formudur.
Anjiyo-
Angio- (angi-)
Kan damarlarını veya lenf damarlarını ifade eden tıbbi ve anatomik birleştirici ön ek.
Anterior Serebral Arter
Anterior Cerebral Artery
Internal karotid arterin bir dalı olup, Willis poligonunu oluşturan ve beynin frontal ile parietal loblarının medial yüzeylerini besleyen temel atardamardır.
Aort Arkı Sendromu
Aortic Arch Syndrome
Aort yayından çıkan ana dalların arteriyoskleroz, anevrizma veya benzeri patolojiler nedeniyle ilerleyici tıkanıklığı sonucu bölgesel kan akışının bozulmasıyla ortaya çıkan klinik tablo.
Apopleksi
Apoplexy
Tarihsel olarak hemorajik inmeyi ifade eden, günümüzde ise herhangi bir iç organda ani kanama ve doku hasarını tanımlamakta kullanılan eskimiş bir tıbbi terim.
Araknoid Granülasyonlar
Arachnoid Granulations
Beyin-omurilik sıvısının dura mater dış tabakasını geçerek kan dolaşımına emilmesini sağlayan meninkslerin orta katmanına ait yapısal uzantılardır.
Araknoid Mater
Arachnoid Mater
Beyin ve omuriliği saran üç zar katmanından (meninks) ortada yer alanı, ince ve ağsı yapısıyla karakterize koruyucu tabaka.
Aran-duchenne Hastalığı
Aran–duchenne Disease
Omuriliğin ön boynuz motor nöronlarının ilerleyici kaybı ile karakterize edilen, distal kas güçsüzlüğü ve atrofisiyle kendini gösteren bir motor nöron hastalığı türüdür.
Arnold-chiari Malformasyonu
Arnold–chiari Malformation
Beyincik ve beyin sapının (medulla oblongata) foramen magnumdan omurilik kanalına doğru aşağı sarkmasıyla karakterize konjenital bir malformasyondur.
Arteriyovenöz Malformasyon
AVM
Atardamarlar ile toplardamarların aralarındaki normal kılcal damar ağı (kapiler yatak) olmaksızın doğrudan anormal bir şekilde birbirine bağlanması durumu.
Aseptik Menenjit
Aseptic Meningitis
Serebrospinal sıvı (BOS) rutin bakteriyel kültürlerinde üreme saptanmayan, genellikle viral etkenler, ilaçlar veya maligniteler kaynaklı meninks enflamasyonudur.
Asteriksis
Asterixis
Ellerin veya kolların belirli bir pozisyonda sabit tutulamaması ve ardından ani, düzensiz sıçrama hareketlerinin, genellikle metabolik bozukluklara bağlı olarak ortaya çıkması durumu.
Astrositom
Astrocytoma
Merkezi sinir sisteminde, yıldız biçimli destek hücreleri olan astrositlerden köken alan primer bir glial tümör türü.
Ataksi
Ataxia
İstemli kas hareketlerinin uyum ve koordinasyonunun bozulmasıyla karakterize edilen nörolojik bir bulgudur.
Ataksik Yürüyüş
Ataxic Gait
Serebellar hasar, hastalık veya dejenerasyona bağlı olarak ortaya çıkan, geniş tabanlı ve dengesiz adımlarla karakterize bir yürüyüş bozukluğudur.
Aura
Aura
Epileptik nöbet veya migren baş ağrısından hemen önce ortaya çıkan; duyusal, görsel veya algısal değişikliklerle kendini gösteren öznel duyu.
Babinski Refleksi
Babinski Reflex
Ayak tabanına hafifçe uyarım uygulandığında başparmağın yukarı doğru kalkması ve diğer parmakların yelpaze gibi açılmasıyla karakterize, bebeklerde normal kabul edilen ancak yetişkinlerde üst motor nöron lezyonuna işaret eden nörolojik bir bulgudur.
Ballet Hastalığı
Ballet’s Disease
Otonom göz içi refleksleri korunurken, göz ve göz bebeği hareketlerinin kaybıyla karakterize nadir bir okülomotor bozukluk.
Baş Dönmesi
Dizziness
Hafif sersemlik, dengesizlik, bayılma korkusu veya bulantıyla karakterize, uzaysal yönelim bozukluğu hissi.
Bekhterev Nistagmusu
Bekhterev’s Nystagmus
İkinci labirentin kaybının ardından, kompanzatuar mekanizmaların bozulmasıyla ortaya çıkan özel bir nistagmus formudur.
Bell Felci
Bell’s Palsy
Yüz sinirinin (VII. kranial sinir) idiyopatik inflamasyonu veya sıkışması sonucu yüzün tek taraflı kas güçsüzlüğü veya tam felci.
Bell Fenomeni
Bell’s Phenomenon
Gözleri kapatma girişimi sırasında göz kürelerinin istemsiz olarak yukarı ve dışa doğru yukarı kaymasıyla karakterize koruyucu bir refleks.
Beyin Apsesi
Brain Abscess
Beyin dokusu içinde yer alan, genellikle ikincil enfeksiyonlar sonucu gelişen ve sınırlı bir alanda irin toplanmasıyla karakterize, nörolojik işlev bozukluklarına yol açabilen patolojik durum.
Beyin Ödemi
Cerebral Edema
Beyin dokusunun hücresel içi veya dışı boşluklarında patolojik sıvı birikimi ve buna bağlı olarak kafa içi basıncın tehlikeli düzeyde artması durumu.
Beyin Sapı
Brainstem
Serebrum ile omuriliği birbirine bağlayan; orta beyin, pons ve medulla oblongata yapılarını içeren ve hayati otonom fonksiyonları yöneten alt beyin bölgesidir.
Bielschowsky Hastalığı
Bielschowsky’s Disease
Gözlerin yukarı veya aşağı yönde senkronize bir şekilde dikey hareket etme yeteneğinin geçici olarak kaybolmasıyla karakterize nörooftalmolojik durum.
Bilirubin Ensefalopatisi
Bilirubin Encephalopathy
Safra pigmenti olan bilirubinin bazal ganglionlarda ve beyin sapı çekirdeklerinde birikmesi sonucu ortaya çıkan nörodejeneratif tablo.
Braki-
Brachy-
Tıbbi ve anatomik terminolojide 'kısa' veya 'bodur' anlamını veren birleşik kelime ön eki.
Brown-séquard Sendromu
Brown-séquard’s Syndrome
Omuriliğin bir yarısının (hemiseksiyon) lezyona uğraması sonucu ortaya çıkan, lezyon tarafinda motor ve derin duyu kaybı, karşı tarafta ise ağrı ve ısı duyusu kaybı ile karakterize nörolojik tablo.
Bulbar
Bulbar
Anatomide bir soğana veya bulbus benzeri bir yapıya, özellikle de medulla oblongataya (omurilik soğanına) ait veya ilişkin olma durumunu belirten sıfat.
Charcot–marie–tooth Hastalığı
Charcot–marie–tooth Disease
Periferik motor ve duyusal sinirlerin dejenerasyonu sonucu ortaya çıkan, özellikle alt bacak ve kollarda kademeli kas atrofisi ve güçsüzlükle karakterize yavaş ilerleyen nöromüsküler bir bozukluk.
Corino De Andrade Paramiloidozu
Corino De Andrade’s Paramyloidosis
Genellikle otonomik ve periferik sinir sistemini etkileyen, sistemik bir amiloidoz formu olan kalıtsal nöropati.
Crus
Crus
Anatomide, diz ile ayak bileği arasındaki bacak kısmını veya vücutta bacak benzeri uzantı gösteren çeşitli yapıları (örneğin crus cerebri) ifade eden terim.
Çöküklü Kafatası Kırığı
Depressed Skull Fracture
Kafatası kemiğinin bir kısmının beyin dokusuna doğru içe doğru çöktüğü, sıklıkla nörolojik değerlendirme ve cerrahi müdahale gerektiren künt kafa travması türüdür.
Diplo-
Diplo- (dipl-)
Tıbbi ve biyolojik terminolojide 'çift' veya 'iki kat' anlamını veren birleşik biçim öneki.
Distal
Distal
Vücudun merkezinden veya referans alınan bir başlangıç noktasından uzakta, uç kısma doğru konumlanmış olan yapıları betimleyen anatomik ve yönsel sıfat.
Diyaliz Demansı
Dialysis Dementia
Uzun süreli diyaliz tedavisi gören hastatlarda, özellikle alüminyum toksisitesine bağlı olarak gelişen ilerleyici nörodejeneratif bir beyin hastalığı.
Economo Hastalığı
Economo’s Disease
Genellikle ensefalit letarjik ile eşanlamlı tutulan, şiddetli uyku hali, akinetik mutizm ve Parkinson benzeri motor semptomlarla karakterize akut bir nörolojik sendrom.
Ekovirüs
Echovirus
Enterovirüs cinsine ait, insan bağırsak sisteminde çoğalan ve asemptomatik seyirden menenjit gibi ağır nörolojik tablolara kadar geniş bir klinik yelpaze sunabilen bir grup virüstür.
Karotis Arter
Carotid Artery
Boynun sağ ve sol yanından geçerek baş ve beyne oksijenli kan taşıyan ana arter çiftlerinden her biri.
Karpal Tünel Sendromu
Carpal Tunnel Syndrome (CTS)
El bileğindeki karpal tünel içinde median sinirin sıkışması sonucu ortaya çıkan, ellerde uyuşma, karıncalanma ve güç kaybıyla seyreden tuzak nöropati.
Kemiksi Labirent
Bony Labyrinth
Temporal kemik içerisinde yer alan, iç kulağın zarsı yapısını çevreleyen sert ve kemiksi dış duvar.
Klinik Nöroloji
Clinical Neurology
Sinir sisteminin yapısal, işlevsel ve metabolik bozukluklarının tanı, tedavi ve yönetimini doğrudan hasta başında inceleyen tıp ve nörobilim dalıdır.
Klonik Evre
Clonic Phase
Jeneralize tonik-klonik nöbetlerin, kasların ardışık ve ritmik olarak kasılıp gevşediği karakteristik motor hareket evresidir.
Klonik Spazm
Clonic Spasm
Kasların çok kısa süreler içinde ardışık olarak kasılması ve gevşemesiyle karakterize, istemsiz motor hareket nöbeti.
Koksiks
Coccyx
İnsan ve diğer kuyruksuz primatlarda omurganın en alt ucunu oluşturan, kaynaşmış omurlardan meydana gelen son segmenttir.
Kompresyon
Compression
Nörolojide beyin, omurilik veya sinir dokuları üzerinde oluşan mekanik basınç ve sıkışma durumu.
Konjonktival Refleks
Conjunctival Reflex
Göz akının (skleranın) veya konjonktivanın uyarılmasıyla tetiklenen, göz kapağının ani ve istemsiz olarak kapanması durumu.
Konsensüs Işık Refleksi
Consensual Eye Reflex
Bir gözün ışıkla uyarılması sonucunda, doğrudan ışık almayan diğer gözün pupillasının da eş zamanlı olarak daralması olgusudur.
Kore
Chorea
Ekstremitelerde ve yüzde görülen, dizemsel olmayan, hızlı, amaçsız ve istemsiz sıçrayıcı hareketlerle karakterize bir motor bozukluktur.
Koreiform
Choreiform
Kore (chorea) hareketlerini andıran, dans benzeri, istemsiz, ani ve düzensiz kas kasılmalarını nitelendiren klinik sıfat.
Kortikonükleer Lif
Corticonuclear Fiber
Serebral korteksten kaynaklanarak beyin sapındaki motor çekirdeklere uzanan ve piramidal traktüsün bir kısmını oluşturan akson demeti.
Kraniyosiyenoz
Craniostenosis
Kafatası sütürlerinin erken kapanmasıyla karakterize olan ve kafa tasının normal gelişimini kısıtlayan tıbbi durum.
Kraniyotomi
Craniotomy
Beyin dokusuna erişmek, intrakraniyal basıncı düşürmek veya cerrahi müdahalede bulunmak amacıyla kafatasının geçici olarak cerrahi yöntemle açılması işlemidir.
Kremasterik Refleks
Cremasteric Reflex
Uyluğun iç kısmının uyarılmasıyla kremaster kasının ani kasılması sonucu testisin skrotum içinde yukarıya doğru çekilmesine yol açan yüzeyel bir refleks türüdür.
Kulak Kanalı
Ear Canal
Dış kulak kepçesini timpan zarına bağlayan, ses dalgalarını iletmekle sorumlu yaklaşık 2.5 cm uzunluğundaki anatomik geçit.
Kutanöz-pupiller Refleks
Cutaneous-pupillary Reflex
Yanak veya çene derisinin hafifçe çizilmesi veya uyarılması sonucunda göz bebeğinde (pupilde) meydana gelen ani ve istemsiz genişleme (midriyazis) durumu.
Merkezi Sinir Sistemi Bozukluğu
Central Nervous System Disorder
Beyin ve omuriliği kapsayan merkezi sinir sisteminin işlevsel veya yapısal bozulmalarını tanımlayan üst çatı klinik kategori.
Otonom Disfonksiyon
Autonomic Dysfunction
Sempatik veya parasempatik sistemlerin işleyişindeki bozulma, yetmezlik ya da aşırı aktivasyonla karakterize olan otonom sinir sistemi işlev bozukluğudur.
Otonom Nöropati
Autonomic Neuropathy
Kalp atımı, sindirim ve mesane kontrolü gibi bilinçli irade dışı çalışan otonom sinir sistemi liflerinin hasar görmesiyle ortaya çıkan yaygın bir polinöropati türüdür.
Ön Kök
Anterior Root
Omurilikten çıkan ve merkezi sinir sisteminden periferik dokulara motor sinir liflerini taşıyan omurilik sinir kökü.
Papil Ödem
Choked Disk
Kafa içi basıncının artışına ikincil olarak optik sinir başının (optik disk) bilateral ödemi ve şişmesi durumu.
Sefalaji
Cephalalgia
Baş bölgesinde hissedilen her türlü ağrıyı ifade eden genel klinik ve tıbbi terim.
Serebral Anemi
Cerebral Anemia
Beyin dokularına ulaşan kandaki hemoglobin veya kırmızı kan hücrelerinin anormal derecede düşük seviyede olması durumu.
Serebral Anjiyomatozis
Cerebral Angiomatosis
Beyin dokusunu besleyen kan damarlarında çok sayıda tümör benzeri lezyonun oluşumuyla karakterize edilen nadir bir vasküler patolojidir.
Serebrokranial Kusur
Cerebrocranial Defect
Serebrum ile bunu koruyan sekiz kafatası kemiğini ilgilendiren her türlü gelişimsel deformite, yapısal bozukluk veya işlevsel disfonksiyon.
Servikal Angina
Cervical Angina
Servikal omurganın patolojilerinden kaynaklanan ve gerçek bir kardiyak iskemi olmaksızın göğüs ağrısı, kol uyuşması ve anjina benzeri semptomlarla kendini gösteren klinik durum.
Sisitern Pünksiyonu
Cistern Puncture
Magna sisternasına iğne ile girilerek beyin omurilik sıvısı (BOS) elde etme veya tanısal/tedavi amaçlı girişimde bulunma işlemidir.