Konjonktival Refleks
Conjunctival Reflex
Tanım
Göz akının (skleranın) veya konjonktivanın uyarılmasıyla tetiklenen, göz kapağının ani ve istemsiz olarak kapanması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Nöroloji yoğun bakım ünitesinde yatan entübe ve derin sedasyon altındaki bir hastanın beyin sapı reflekslerini değerlendiren klinisyen, steril pamuktan çekilen ince bir lifi hastanın sklerasına hafifçe temas ettirir. Sağlıklı bir bireyde anlık göz kırpma (palpebral kapanma) gözlenirken, bu hastada yanıtın alınamaması pons seviyesindeki nörolojik hasara işaret eder.
Derin Analiz
Nörolojik muayenelerde duyusal ve motor bütünlüğü test etmek için kullanılan kritik bir koruyucu refleks arkıdır. Uyarılma anında afferent sinyal, trigeminal sinirin (Cranial Nerve V) ophtalmik dalı (V1) aracılığıyla trigeminal sinirin duyusal çekirdeklerine iletilir. Merkezî sinir sistemindeki sinapsların ardından efferent yanıt, fasial sinir (Cranial Nerve VII) üzerinden orbicularis oculi kasına ulaşarak göz kapağının kapanmasını sağlar. Bu refleksin azalması veya alınamaması, trigeminal veya fasial sinir lezyonlarının yanı sıra derin koma durumlarında beyin sapı fonksiyonlarının değerlendirilmesinde prognostik bir gösterge olarak klinikte büyük önem taşır.
Etimoloji
Latince 'coniunctivus' (bağlayıcı, birleştirici - gözün mukoza zarı anlamında) ve Anglo-Sakson kökenli 'reflexus' (geri bükülme, yansıma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Corneal reflex (korneal refleks) ile sıklıkla karıştırılır; her ne kadar benzer nörolojik yolları paylaşsalar da korneal refleks korneanın doğrudan dokunmatik uyarılmasıyla, konjonktival refleks ise skleranın daha geniş yüzeyli uyarılmasıyla tetiklenir ve duyusal eşikleri farklıdır.