Kritik
Critical
Tanım
Bir sürecin, gelişimin ya da işlevin gerçekleşmesi için vazgeçilmez olan veya titiz, tarafsız bir değerlendirmeyi barındıran özellik.
Örnek Vaka / Uygulama
Gelişim psikolojisinde dil kazanımı için belirlenen kritik dönemin kaçırılması, bireyin anadil düzeyinde sentaktik yetkinlik kazanma kapasitesini kalıcı olarak sınırlar.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve gelişim psikolojisinde 'kritik', hem metodolojik değerlendirme süreçlerini hem de ontogenetik gelişimdeki kritik dönemleri niteler. Kritik dönemler, organizmanın çevresel uyarıcılara karşı en yüksek duyarlılık gösterdiği ve belirli nöral devrelerin şekillenmesi için biyolojik olarak zorunlu olan zaman aralıklarını tanımlar. Klinik bağlamda ise bireyin kendi bilişsel süreçlerini ya da başkalarının davranışlarını aşırı derecede kusur bulma eğilimiyle incelemesini ifade eden yargılayıcı tutumları da kapsar.
Etimoloji
Latince 'criticus' ve Yunanca 'kritikos' (değerlendirme, karar verme yetisi) kelimelerinden türetilmiş olup, bir sürecin dönüm noktasını veya yaşamsal önemini ifade eder.
Karıştırmayın
Negatif değerlendirme (negative evaluation) veya şüphecilik (skepticism); kritik kavramı daha yapısal bir zorunluluğu veya tarafsız bir analitik değerlendirmeyi içerirken, bu kavramlar daha spesifik duygusal veya epistemolojik tutumlara odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kritik Dönem
Critical Period
Organizmanın yaşam döngüsünde, belirli çevresel uyaranlara karşı en yüksek duyarlılığa sahip olduğu ve bu pencere kaçırıldığında ilgili işlevin normal olarak kazanılamadığı hassas gelişim evresi.
Eleştirel Düşünme
Critical Thinking
Bireyin fikirleri, hipotezleri veya olası çözümleri hata ve eksiklikler açısından sistematik olarak test ettiği, ampirik kanıta dayalı, problem odaklı yönlendirilmiş bir bilişsel süreçtir.