Kompresyon
Compression
Tanım
Nörolojide beyin, omurilik veya sinir dokuları üzerinde oluşan mekanik basınç ve sıkışma durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Yavaş büyüyen bir meninjioma (beyin zarı tümörü) hastasında zamanla artan intrakraniyal basınç; sabah baş ağrıları, fokal nöbetler ve ilerleyici kognitif yavaşlama ile kendini gösterir. Yapılan nörogörüntülemede kitlenin komşu kortikal dokulara uyguladığı kompresyon net biçimde izlenir.
Derin Analiz
Kompresyon, özellikle nörolojik ve nöroşirürjik bağlamda, nöral dokuların mikro veya makro düzeyde fiziksel baskıya maruz kalmasını ifade eder. Kafatası içi (intrakraniyal) alanda yer kaplayan lezyonlar (neoplazmlar, ödem, hematom veya serebrospinal sıvı dolaşım bozuklukları olan hidrosefali) Monro-Kellie doktrini uyarınca bu kapalı kompartmandaki basıncı tehlikeli seviyelere yükseltir. Sıkışan nöral dokularda iskemi, hipoksi ve buna bağlı aksonal hasar gelişebilir; klinik tablo, basının lokalizasyonuna göre motor defisitlerden duyusal kayıplara, bellek bozukluklarından bilinç düzeyinde değişmelere kadar geniş bir spektrum izler.
Etimoloji
Latince 'com-' (birlikte, bir araya) ve 'premere' (bastırmak, sıkıştırmak) fiillerinden türetilen 'compressio' sözcüğünden günümüz bilim diline aktarılmıştır.
Karıştırmayın
İskemi (kan akımının azalması veya kesilmesi, kompresyonun sık bir sonucu olmasına rağmen farklı birincil patolojidir) ve Konküzyon (geçici travmatik beyin sarsıntısı, sürekli bir basınç artışından ziyade ani mekanik ivmelenme/yavaşlama hasarıdır).