Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yavaşlama

Deceleration

Tanım

Hareketin, değişimin veya bir sürecin hızında meydana gelen azalma; ivmenin ters yöndeki bileşeni.

Örnek Vaka / Uygulama

Major depresif bozukluk tanısı alan bir hastaya uygulanan bilişsel davranışçı terapi sürecinde, Beck Depresyon Envanteri skorlarının her seans düşüş hızı (deceleration of symptoms), tedavinin progresif başarısını istatistiksel olarak doğrulamak için incelenir.

Derin Analiz

Fiziksel, psikofiziksel ve klinik bağlamlarda değişim hızının türevsel olarak düşüşünü ifade eder. Klinik psikoloji ve tıp bilimlerinde 'deceleration', bir patolojinin, semptomun şiddetinin veya yayılım hızının zaman içinde azalma eğilimi göstermesini, dolayısıyla farmakolojik ya da psikoterapötik bir müdahalenin etkinliğini gösteren ampirik bir göstergeyi tanımlar. Bilişsel ve motor beceri araştırmalarında ise bir reaksiyonun veya motor çıktının zaman serisi analizindeki gecikme ve hız kayıplarını modellemede kritik bir parametredir.

Etimoloji

Latince 'de-' (aşağı, uzaklaşma, olumsuzlama) öneki ile 'celerare' (hızlanmak, çabuklaştırmak, 'celer' [hızlı] sözcüğünden türetilmiştir) fiilinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı itibarıyla hızın veya ivmenin azalmasını ifade eder.

Karıştırmayın

İvme (acceleration) ile karıştırılır; ivme hızdaki artışı veya değişimi ifade ederken, yavaşlama negatif ivmelenmeyi veya değişim hızının düşüşünü temsil eder.