Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çapraz-modal Eşleme

Cross-modal Matching

Tanım

Bir duyu modalitesi (örneğin dokunma) aracılığıyla algılanan bir nesnenin, başka bir duyu modalitesi (örneğin görme) kullanılarak tanınması ve eşleştirilmesi yeteneği.

Örnek Vaka / Uygulama

Gözleri tamamen kapalı bir bireyin, dokunma duyusunu kullanarak elleri arasında yokladığı pürüzsüz, silindirik ve kulplu bir nesnenin kupa olduğunu anlaması ve ardından masada duran birkaç farklı nesne görseli arasından ilgili kupa resmini hatasız bir şekilde seçmesi.

Derin Analiz

Çapraz-modal eşleme, insan beyninin amodal (duyulardan bağımsız) bir üst-temsil oluşturma kapasitesinin temelini teşkil eder. Bilişsel ve nöropsikolojik açıdan bu süreç, parietal korteks ve superior temporal sulkus gibi yapıların, farklı duyusal kortekslerden (örneğin görsel ve somatosensoriyel) gelen bilgileri entegre etme becerisine dayanır. Bebeklik döneminden itibaren gelişen bu işlev, dış dünyanın tutarlı ve bütüncül bir algısının kurulmasında kritik rol oynar; nesnelerin dokunsal özellikleri ile görsel formları arasında anlık bir mental transfer gerçekleştirilir.

Etimoloji

İngilizce 'cross-' [çapraz/karşılıklı] + Latince 'modalis' [ölçü/tarz, duyusal kip] ve Eski İngilizce 'mæcca' [, benzer] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Sinestezi (duyuların istem dışı olarak birbirine karışması durumu) ile sıklıkla karıştırılır; ancak çapraz-modal eşleme patolojik bir duyu karışımı değil, tüm sağlıklı bireylerde bulunan bilişsel ve algısal bir entegrasyon kapasitesidir.