Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Dünyanın-ötesinde-oluş

Being-beyond-the-world

Tanım

Varoluşçu psikolojide, insan bireyin 'dünyada-oluş' sınırlarını ve ontolojik kısıtlamalarını, özellikle fedakar sevgi ve aşkın deneyimler aracılığıyla aşma potansiyelidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Terminal dönemdeki hastalarına eşlik eden bir onkoloji psikoloğunun, hastaların kendi fiziksel acılarının ve ölüm korkusunun ötesine geçerek sevdikleriyle kurdukları derin, çıkarsız bağlar sayesinde ölüm kaygısını aşkınlaştırması bu duruma klinik bir örnektir.

Derin Analiz

Varoluşsal analizin (Daseinsanalysis) kurucusu Ludwig Binswanger tarafından öne sürülen bu kavram, insan bilincinin sadece çevresel ve biyolojik koşullara mahkum olmadığını, aksine bu sınırlılıkları aşkınlaştırarak daha geniş bir anlam evrenine ulaşabileceğini savunur. Fenomenolojik açıdan bireyin, kendilik sınırlarını aşarak ötekiyle kurduğu otantik bağın ontolojik boyutunu inceler. Klasik indirgemeci psikolojinin aksine, insanı dünyaya adapte olan bir nesne değil, dünyayı ve kendi varoluşsal sınırlarını yeniden yaratan faal bir özne olarak konumlandırır.

Etimoloji

Almanca Dasein [orada varlık] kavramından türetilen ve İsviçreli varoluşçu psikolog Ludwig Binswanger tarafından literatüre kazandırılan, ötesine geçme anlamındaki Latince 'transcendere' köküyle zenginleştirilmiş varoluşsal bir fenomendir.

Karıştırmayın

Dasein (dünyada-oluş) ile karıştırılır; Dasein bireyin dünyadaki mevcut varlık durumunu ifade ederken, dünyanın-ötesinde-oluş bu durumun sınırlarının aşılmasını temsil eder.