Yaşam Boyu Risk
Lifetime Risk
Tanım
Bir bireyin, genellikle 70 ila 85 yıllık tipik bir ömür süreci boyunca belirli bir tıbbi tanıyı veya durumu alma olasılığını ifade eden epidemiyolojik ölçüttür.
Örnek Vaka / Uygulama
Genetik danışmanlık alan 40 yaşındaki bir kadın, BRCA1 gen mutasyonu taşıdığı için meme kanseri için %70 yaşam boyu risk ile karşı karşıyadır. Danışman, hastaya bu oranın 80 yaşına kadar kümülatif olarak bu riske sahip olduğunu, ancak önümüzdeki 5 yıl içindeki riskinin çok daha düşük olduğunu açıklayarak veriyi bağlamına oturtur.
Derin Analiz
Epidemiyoloji ve klinik istatistikte yaşam boyu risk, insidans oranlarının ve ölüm risklerinin kümülatif olarak Hesaplanmasıyla elde edilir. Bu metrik, özellikle genetik danışmanlık ve halk sağlığı planlamasında, hastaların kısa vadeli (örneğin önümüzdeki 5 veya 10 yıllık) risk ile uzun vadeli kümülatif olasılığı ayırt etmesini sağlar. Hesaplama yapılırken, bireyin yaşam süresi boyunca diğer rekabet eden ölüm nedenlerinden (competing risks) ölme olasılığı da hesaba katılır, aksi takdirde kümülatif insidans riski olduğundan yüksek tahmin edilebilir.
Etimoloji
İngilizce 'life' (yaşam, ömür) ve 'time' (zaman) sözcüklerinin birleşiminden oluşan 'lifetime' ile Eski İngilizce 'risc' (tehlike, uçurum) kökünden türetilen 'risk' kelimesinin birleşimi.
Karıştırmayın
Point prevalence (nokta prevalansı) ve yıllık insidans oranı ile karıştırılır; yaşam boyu risk belirli bir kesitsel anı değil, tüm yaşam ömrü boyunca maruz kalınan kümülatif olasılığı ölçer.