Ahilognozi
Ahylognosia
Tanım
Dokunma yoluyla nesnelerin yapıldığı malzemeyi, ağırlığını, yoğunluğunu veya dokusal özelliklerini ayırt edememe durumuyla karakterize edilen bir somatosensoriyel agnozi türüdür.
Örnek Vaka / Uygulama
Nöroloji kliniğinde muayene edilen bir hastaya gözleri kapalı halde sırasıyla bir tahta blok, bir metal kaşık ve bir pamuk topu verilir. Hasta nesnelerin formunu (geometrisini) parmaklarıyla yoklayarak tahmin edebilmesine karşın, elindekinin ahşap mı metal mi yoksa kumaş mı olduğunu dokunma yoluyla ayırt edemez.
Derin Analiz
Ahilognozi, genellikle paryetal lobun somatosensoriyel association (bütünleştirme) alanlarındaki lezyonlar sonucu ortaya çıkan bir dokunsal algı bozukluğudur. Primer duyusal yollar (dokunma, ısı, pozisyon duyusu) sağlam olmasına rağmen, gelen somatosensoriyel uyarıların kortikal düzeyde anlamlı bir maddi kategoriye (örneğin ahşap, metal, plastik, kumaş) dönüştürülememesi söz konusudur. Taktil agnozinin alt bileşenlerinden biri olarak değerlendirilir ve hastalar nesnenin şeklini hissedebilirken (amorfik olarak veya formunu algılayarak) nesnenin özüt maddesini kavrayamazlar.
Etimoloji
Yunanca 'a-' [yokluk/olumsuzluk] + 'hyle' [madde, malzeme] + 'gnosis' [bilgi, tanıma] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Kelime anlamı olarak 'malzemeyi veya dokuyu tanıma yetisinin yokluğu' anlamına gelir.
Karıştırmayın
Astereognozi ile sıklıkla karıştırılır. Astereognozi, nesnenin hem üç boyutlu formunun hem de dokusal özelliklerinin bir bütün olarak tanınamamasıdır; ahilognozi ise form algısı korunurken özellikle malzemenin (madde niteliğinin) ayırt edilememesini ifade eden daha spesifik bir alt bozukluktur.