Ayırt Ededicilik İndeksi
İndex Of Discrimination
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yetenek testi geliştiren bir araştırmacı, 100 soruluk havuzdaki 14. maddenin ayırt edicilik indeksini hesaplar. Üst başarı dilimindeki bireylerin %85'i bu soruyu doğru yanıtlarken, alt başarı dilimindekilerin yalnızca %25'i doğru yanıtlamıştır. Aradaki %60'lık fark (0.60), maddenin yüksek ayırt edicilik gücüne sahip olduğunu ve teste alınması gerektiğini gösterir.
Derin Analiz
Psikometri ve test geliştirme süreçlerinde, klasik test kuramı çerçevesinde maddelerin geçerlik ve güvenirlik dolaylı tahmincisi olarak kullanılır. Genellikle üst grup (en yüksek puanı alan %27'lik dilim) ile alt grup (en düşük puanı alan %27'lik dilim) arasındaki doğru yanıt yüzdelerinin farkı alınarak hesaplanır. Pozitif bir ayırt edicilik indeksi, üst gruptakilerin o maddeyi alt gruptakilere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek oranda doğru yanıtladığını gösterir. Sıfıra yakın veya negatif değerler ise maddenin işlevsel olmadığını, hatta ölçülmek istenen yapıya ters hizmet ettiğini işaret eder.
Etimoloji
Latince 'indicare' (göstermek, işaret etmek) kökünden türetilen 'index' ile Latince 'discriminare' (ayırmak, farkı gözetmek) fiilinden türetilen 'discrimination' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Madde güçlük indeksi (Item difficulty) ile sıklıkla karıştırılır; güçlük, maddenin genel zorluk derecesini (çözülme oranını) verirken, ayırt edicilik bireylerin başarı seviyelerindeki farkı yakalama gücünü ölçer.