Disinaptik Yay
Disynaptic Arc
Tanım
Duyu nöronu ile motor nöron arasında bir ara nöronun (interneuron) bulunduğu ve sinyalin devreyi tamamlamak için iki sinaps geçmesini gerektiren nöral yay.
Örnek Vaka / Uygulama
Omurilik refleksleri incelenirken, antagonist kas gruplarının karşılıklı inhibisyonu (reciprocal inhibition) sırasında disinaptik devreler gözlemlenir. Örneğin, büstü hareket ettiren bir kas kasıldığında, zıt yöndeki kasın gevşemesi için duyusal girdinin omurgadaki bir ara nöron aracılığıyla karşı kasın motor nöronunu inhibe etmesi gerekir; bu işlem disinaptik yay üzerinden gerçekleşir.
Derin Analiz
Disinaptik yay, monosinaptik reflekslere kıyasla daha karmaşık bir nöral entegrasyon düzeyi sunar. Duyu organından gelen afferent sinyal, doğrudan motor nörona bağlanmak yerine omurilik içerisindeki bir interneurona (ara nörona) aktarılır. Bu ara nöron üzerinden ikinci bir sinapsla efferent (motor) nörona ulaşır. Araya giren bu tek bir inter nöron, refleks yanıtının süresini milisaniyeler düzeyinde uzatmakla kalmaz; aynı zamanda sinyalin inhibe edilmesini, kolaylaştırılmasını veya diğer spinal devrelerle koordine edilmesini sağlar. Polisinaptik devrelerin en basit formu olarak kabul edilir ve iskelet kaslarının tonus düzenlenmesinde kritik bir rol oynar.
Etimoloji
Yunanca 'di-' (iki) + 'synapsis' (bağlantı, temas) sözcüklerinin birleşimiyle türetilmiş, sinirbilim terminolojisinde iki sinaps içeren yapıları tanımlayan bileşik bir terimdir.
Karıştırmayın
Monosinaptik yay (yalnızca bir duyu ve bir motor nöron içerir, ara nöron yoktur) ve polisinaptik yay (ikiden fazla sinaps ve birden fazla interneuron barındıran daha karmaşık devreler).