Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Eklemecik Provası Sistemi

Articulatory Rehearsal System

Tanım

Baddeley'nin çalışma belleği modelindeki fonolojik döngünün alt bileşeni olup, ses temelli bilgilerin içsel seslendirme yoluyla taze tutulmasını sağlayan mekanizmadır.

Örnek Vaka / Uygulama

Yabancı bir dilde ilk kez duyulan karmaşık ve uzun bir telefon numarasını, kaleme kâğıda ulaşıp yazana kadar zihinden sürekli tekrar ederek akılda tutma süreci eklemecik provası sisteminin tipik bir işlevsel örneğidir.

Derin Analiz

Eklemecik provası sistemi, işitsel bilgilerin pasif depolama alanı olan fonolojik deponun içeriğini, sesletim (artikülasyon) döngüsünü kullanarak aktif bir şekilde yeniler. Nörobiyolojik düzeyde bu süreç, sol frontal lobdaki Broca alanı ve premotor korteks ile parietal ve temporal bölgeler arasındaki sinaptik devrelerin güdümlü aktivasyonuna dayanır. İçsel konuşma (subvokalizasyon) mekanizması devreye girmediğinde, fonolojik depodaki izler yaklaşık iki saniye içinde silinir (iz çürümesi hipotezi). Bu sistem, özellikle fonolojik benzerlik etkisi ve kelime uzunluğu etkisi gibi kognitif fenomenlerin temelini oluşturur; uzun kelimelerin kısa kelimelere kıyasla hatırlanma oranının düşük olması, bu prova mekanizmasının sınırlı zaman kapasitesiyle doğrudan ilişkilidir.

Etimoloji

Latince 'articulare' (eklemlemek, boğumlamak) ve Cermen kökenli 'rehearsal' (yeniden işlemek, prova yapmak) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Fonolojik depo (phonological store) ile sıklıkla karıştırılır; fonolojik depo ses temelli bilgiyi pasif olarak birkaç saniye tutan bileşendir, eklemecik provası sistemi ise bu bilgiyi aktif olarak tazeleyen zihinsel yineleme mekanizmasıdır.