Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Glossosentez

Glossosynthesis

Tanım

Bireyin herhangi bir anlamsal karşılığı olmayan, tamamen uydurma ve kurmaca sözcükler üretmesi durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir görüşme sırasında hastanın, 'Bugün zihnimde çok fazla blorvent var, dışarı çıkarsam flandig olacağım' demesi; burada geçen 'blorvent' ve 'flandig' sözcüklerinin sözlükte hiçbir karşılığı olmamasına rağmen hastanın o anki içsel durumunu temsil etmek için ürettiği tipik bir glossosentez örneğidir.

Derin Analiz

Glossosentez, bilişsel süreçler, dil bilimi ve psikopatoloji kesişim kümesinde incelenen bir olgudur. Genellikle şizofreni spektrumlu bozukluklarda görülen neolojizm (neologism) üretimiyle yakın ilişkilidir; ancak her zaman klinik bir patolojiye işaret etmez. Bazen edebi yaratıcılıkta, çocuk dil gelişiminde (glossolali veya otistik spektrumda görülen idiosinkratik dil kullanımlarında) veya rüya analizlerinde karşımıza çıkabilir. Nörobiyolojik düzeyde, sol hemisferin frontal ve temporal bölgelerindeki dil ağaçlanmasının semantik denetim mekanizmalarından bağımsız olarak serbest bırakılmasıyla veya fonolojik belleğin rastgele kombinasyonları üretmesiyle tetiklendiği düşünülmektedir. Klinik pratikte, hastanın ürettiği bu yeni kelimelerin kişiye özel bir mantığı (idiosinkratik anlam) olup olmadığı değerlendirilir.

Etimoloji

Yunanca 'glōssa' (dil, lisan) ve 'synthesis' (birleştirme, oluşturma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; anlamsız yeni sözcüklerin üretilmesi sürecini ifade eder.

Karıştırmayın

Glossolali (konuşma benzeri anlamsız ses akışları üretme, dillerle konuşma) ile karıştırılabilir; glossolali daha çok ezoterik veya ritmik bir fonasyon iken, glossosentez tekil kelime üretimi odaklıdır. Neolojizm ile sıklıkla eş anlamlı kullanılır ancak neolojizm daha geniş bir psikiyatrik yelpazeyi kapsar.