Karanlık Adaptasyon Eğrisi
Dark-adaptation Curve
Tanım
Tam karanlıkta bırakılan bir bireyin loş ışık flaşlarını saptama yeteneğinin zaman içindeki değişimini gösteren grafiksel temsil.
Örnek Vaka / Uygulama
Gündüz vakti parlak güneşli bir sokaktan aniden tamamen karanlık bir sinema salonuna giren bir kişinin ilk başta hiçbir şeyi görememesi, ancak birkaç dakika içinde koltukları ve insan silüetlerini fark etmeye başlaması karanlık adaptasyon eğrisinin pratik tezahürüdür.
Derin Analiz
Görme fizyolojisi ve psikofizik bağlamında karanlık adaptasyon eğrisi, insan gözünün fotopik (koni hücreleri aracılı gündüz) görmeden skotopik (çubuk hücreleri aracılı gece) görmeye geçiş evrelerini kinetik olarak haritalandırır. Süreç iki ana fazdan oluşur: İlk hızlı düşüş koni hücrelerinin hızla maksimum duyarlılığa ulaşmasını yansıtırken, yaklaşık 7 ila 10 dakika sonra görülen 'çubuk-konik kırılması' (rod-cone break) sonrasında eğri keskin bir şekilde tekrar düşer ve çubuk hücrelerinin yavaş ama çok daha yüksek kimyasal duyarlılık artışını (rod monopolization) gözler önüne serer. Bu eğri, retinadaki fotopigmentlerin (özellikle rodopsin) ağartılma sonrası yeniden sentezlenme hızının bir fonksiyonudur.
Etimoloji
İngilizce 'dark' (karanlık) + 'adaptation' (uyum sağlama, latince adaptare) + 'curve' (eğri, latince curvus)
Karıştırmayın
Işık adaptasyonu (light adaptation - gözün aydınlık bir ortama uyum sağlama süresi çok daha kısadır) ve görsel keskinlik (visual acuity).