Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Merkel Dokunma Diski

Merkel’s Tactile Disk

Tanım

Ellerin ve ayakların tüysüz derisi ile tüylü deride bulunan, hafif dokunma ve şekil algısından sorumlu yavaş adapte olan mekanoreseptör sinir ucu.

Örnek Vaka / Uygulama

Görme engelli bir bireyin parmak uçlarını Braille alfabesindeki kabarık noktalar üzerinde gezdirmesi sırasında, derideki Merkel diskleri bu mikro mekanik baskıyı elektriksel sinyallere dönüştürerek beynin birincil somatosensoriyel korteksine iletir ve harflerin algılanmasını sağlar.

Derin Analiz

Merkel diskleri, epidermisin bazal tabakasında yerleşen epidermal keratinositlerle (Merkel hücreleri) yakın temas kuran yavaş adapte olan tip I (SAI) somatosensoriyel mekanoreseptörlerdir. Deriye uygulanan statik deformasyonlara, form, kenar ve doku gibi detaylı mekansal özelliklerin algılanmasına aracılık ederler. Yüksek uzaysal çözünürlüğe sahip oldukları için Braille alfabesini okuma veya yüzeydeki ince pürüzleri ayırt etme gibi hassas dokunma görevlerinde kritik bir rol üstlenirler. Afferent lifleri myelinsiz terminal uçlar aracılığıyla merkezi sinir sistemine sinyal göndererek somatosensoriyel kortekste işlenmesini sağlar.

Etimoloji

Alman anatomist Friedrich Siegmund Merkel (18451919) soyadından ve Latince 'discus' [disk/yassı cisim] kelimesinden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Meissner cisimciği ile karıştırılır; ancak Meissner cisimcikleri hızlı adapte olur (FAI) ve titreşim ile hareket algısıyla ilgilenirken, Merkel diskleri yavaş adapte olur ve statik basınç ile form algılar.