Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otopoezis

Autopoesis

Tanım

Bileşenlerinin birbirini karşılıklı olarak desteklediği, beslediği ve sürekli olarak yeniden ürettiği kendi kendini organize eden ve sürdüren sistem.

Örnek Vaka / Uygulama

Yapay bir sinir ağının, dışarıdan güncellemeler almadan, kendi hata oranlarını analiz ederek mimari ağırlıklarını ve işleme katmanlarını tamamen kendi içsel dinamikleriyle onarması ve optimize etmesi.

Derin Analiz

İlk olarak biyologlar Humberto Maturana ve Francisco Varela tarafından canlı sistemlerin organizasyonel özerkliğini açıklamak için ortaya atılan otopoezis, bilişsel bilimlerde ve yapay zeka mimarilerinde sistemlerin dışarıdan bir müdahaleye ihtiyaç duymadan kendi sınırlarını ve yapılarını nasıl koruduğunu inceler. Termodinamik açıdan açık, organizasyonel açıdan kapalı bu yapılar, entropiye karşı direnç göstererek kendi içsel bütünlüklerini homeostatik bir döngüyle muhafaza ederler. Bilişsel mimarilerde bu kavram, bilgi işlemleme süreçlerinin ve sinirsel ağların dışsal bir ajana gerek duymaksızın kendi operasyonel mantığını üretmesini ifade eder.

Etimoloji

Yunanca 'autos' (kendi) + 'poiesis' (üretmek, yaratmak, imal etmek)

Karıştırmayın

Allopoezis (başka bir şey üreten sistemler) ile karıştırılır; otopoezis sistemin kendisini üretmesiyle ayrışır.