Şans Varyasyonu
Chance Variation
Tanım
Kalıtsal özelliklerde bilinen hiçbir dış etken olmaksızın, tamamen rastlantısal faktörlere bağlı olarak ortaya çıkan değişim.
Örnek Vaka / Uygulama
Genetik olarak tamamen aynı ortamda ve kontrollü şartlarda yetiştirilen iki mısır bitkisinden birinin diğerine göre ufak bir yaprak morfolojisi farkı göstermesi ve bunun beslenme ya da ışık gibi çevresel faktörlerle açıklanamayıp gametogenez sırasındaki rastgele moleküler dalgalanmalara dayanması.
Derin Analiz
Genetik ve evrimsel biyoloji bağlamında şans varyasyonu, fenotipik veya genotipik çeşitliliğin deterministçi olmayan, stokastik bileşenini ifade eder. Mayoz bölünme sırasında krossing-over (parça değişimi) hataları, DNA replikasyonundaki spontan mutasyonlar veya gametlerin rastgele birleşmesi gibi mikroskopik düzeydeki öngörülemez dalgalanmalar bu varyasyonun temelini oluşturur. İstatistiksel olarak bu durum, modelin açıklayamadığı hata payı veya varyansın öngörülemez bileşeniyle paralellik gösterir.
Etimoloji
Fransızca 'chance' [kısmet, tesadüf; Latince 'cadentia' [düşen şey, zar atışının sonucu] + Latince 'variatio' [değişme, çeşitlenme] köklerinden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Çevresel varyasyon (Environmental variation) ve Doğal seçilim (Natural selection). Çevresel varyasyon dış faktörlerden kaynaklanırken, şans varyasyonu içsel ve rastlantısal kökenlidir; doğal seçilim ise bu varyasyonlar üzerinden işleyen adaptif bir eleme mekanizmasıdır, varyasyonun kendisi değildir.