Sıcaklık Duyusu
Temperature Sense
Tanım
Somatosensoriyel sistemin çevresel veya içsel ısı değişimlerini, sıcaklık ve soğukluk algısı şeklinde beyne ileten duyusal alt sistemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Kış gününde dışarıda yürüyüş yaparken eldivensiz ellerin rüzgarla temas etmesi sonucu hızla soğukluk hissinin uyanması ve bu bilginin derideki serbest sinir uçları aracılığıyla milisaniyeler içinde somatosensoriyel kortekse ulaştırılması sıcaklık duyusunun somut bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Sıcaklık duyusu, deride ve mukoz membranlarda bulunan termoreseptörler (Krause ve Ruffini cisimcikleri ile serbest sinir uçları) aracılığıyla aracılık edilir. Bu reseptörler, sıcak ve soğuk uyaranlara karşı duyarlı olan geçici reseptör potansiyel (TRP) iyon kanallarını barındırır. Termoseptif sinyaller, A-delta ve C lifleri vasıtasıyla omuriliğe taşınır, spinotalamik yolak üzerinden talamusa ve oradan da primer somatosensoriyel kortekse projekte olur. Bu mekanizma,homeostazın sürdürülmesinde ve termoregülasyon süreçlerinin otokontrolünde hayati bir rol üstlenir.
Etimoloji
Latince 'temperare' [ayar, ölçü, ısı dengesi] sözcüğünden türetilen 'temperatura' ile Yunanca 'aisthesis' [duyu, algı, hissetme] kelimelerinin birleşiminden türemiştir.
Karıştırmayın
Dokunma duyusu (taktil algı) ile sıklıkla karıştırılır; dokunma mekanoreseptörler aracılığıyla basınç ve dokuyu algılarken, sıcaklık duyusu tamamen termal enerji değişimlerine odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Termoreseptör
Termoreseptör
Thermoreceptor
Sıcaklık değişimlerini algılayarak somatosensoriyel sisteme ileten, periferik ve merkezi sinir sisteminde yer alan özelleşmiş duyusal reseptör.
İncele
Somatosensoriyel Sistem
Somatosensoriyel Sistem
Somatosensory System
Dokunma, titreşim, ağrı, sıcaklık ve propriosepsiyon gibi bedensel uyaranların algılanmasını sağlayan karmaşık sinir sistemi ağı.
İncele
Termoregülasyon
Termoregülasyon
Thermoregulation
Bir organizmanın çevresel sıcaklık dalgalanmalarına rağmen iç vücut sıcaklığını fizyolojik ve davranışsal mekanizmalarla belirli bir denge aralığında tutma yeteneğidir.
İncele