Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Delta

Delta

Tanım

Matematiksel ve istatistiksel analizlerde bir parametrenin veya değişkenin miktarındaki değişimi ya da farkı simgeleyen ölçüt.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni geliştirilen bir Bilişsel Davranışçı Terapi protokolünün depresyon semptomları üzerindeki etkisini inceleyen bir araştırmada, katılımcıların tedavi öncesi ve sonrasındaki Beck Depresyon Envanteri puanları arasındaki fark (Δ), terapinin etkinliğinin istatistiksel miktarını belirlemek için delta sembolü ile ifade edilir ve analiz edilir.

Derin Analiz

İstatistik ve nicel veri analizinde delta (Δ), iki durum, zaman noktası veya model aşaması arasındaki net farkı veya değişimi ifade eder. Örneğin, hiyerarşik regresyon modellerinde $R^2$ değişimini ($ΔR^2$) hesaplarken, analize yeni bir yordayıcı değişken eklendiğinde varyans açıklamasındaki artışı, yani modelin gücündeki marjinal değişimi nicelleştirir. Psikometrik test geliştirme süreçlerinde ve klinik etki büyüklüğü hesaplamalarında (Glass's d gibi) müdahale öncesi ve sonrası skorlar arasındaki farkın standart sapmaya oranlanmasında temel bir operatör olarak işlev görür.

Etimoloji

Antik Yunanca 'delta' (δέλτα) sözcüğünden gelmektedir; Fenike alfabesindeki 'daleth' (kapı) harfine dayanır.

Karıştırmayın

Etki büyüklüğü (Effect size) ile karıştırılabilir; delta değişimin kendisini veya miktarını gösterirken, etki büyüklüğü bu değişimin standartlaştırılmış büyüklüğünü ve pratik anlamlılığını yansıtır.