Yabancı Uzuv Sendromu
Alien Limb Syndrome
Tanım
Bireyin kendi uzvu üzerinde istemli kontrolü yitirdiği ve hatta o uzvu kendisine ait olarak tanıyamadığı nörolojik bir bozukluktur.
Örnek Vaka / Uygulama
64 yaşında iskemik inme geçiren bir hasta, sol elinin kendi bağımsız iradesiyle düğmelerini çözmeye çalıştığını, hatta sağ eline fiziksel olarak saldırarak onu engellemek zorunda kaldığını, sol eli üzerinde hiçbir kontrolü olmadığını ve o uzvun yabancı birinin eline benzediğini ifade etmektedir.
Derin Analiz
Yabancı Uzuv Sendromu, genellikle ek motor alan (supplemental motor area), korpus kallozumun motor bölgeleri veya ön parietal korteksteki lezyonlar sonucu ortaya çıkan nadir bir nöropsikolojik tablodur. Motor niyet (motor intention) ile hareketin icrası arasındaki somatosensoriyel geri bildirim döngüsünün kesintiye uğramasıyla karakterizedir. Birey, uzvun hareket ettiğinin farkındadır ancak bu hareketi kendi iradesiyle başlattığını deneyimlemez. Bu durum, beyindeki benlik algısı (sense of agency) ve sahiplik hissi (sense of ownership) arasındaki nöral ayrışmanın en çarpıcı klinik örneklerinden biridir.
Etimoloji
Latince 'alienus' (yabancı, başkasına ait) ve İngilizce 'limb' (uzuv, kol veya bacak) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Anarşik el sendromu ile sıklıkla karıştırılır; anarşik el hastalarında uzuv istem dışı amaca yönelik eylemler yapsa da hasta o uzvu kendine ait olarak tanır. Yabancı uzuv sendromunda ise hem istem dışı hareket hem de sahiplik hissinin kaybı (somatognozi bozukluğu) mevcuttur.