Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Area Postrema

Area Postrema

Tanım

Dördüncü ventrikülün tabanında yer alan, kan-beyin bariyerinin geçirgen olduğu ve dolaşımdaki toksik maddeleri algılayarak kusma refleksini tetikleyen kemoreseptör tetikleme bölgesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Kanser tedavisinde kullanılan kemoterapötik ajanlar (örneğin cisplatin) kan dolaşımına katıldığında, normal beyin dokusuna geçemezler ancak area postremadaki geçirgen damarlar yoluyla bu bölgedeki nöronları uyarırlar. Bu uyarı, hastada dakikalar içinde şiddetli bulantı ve kusma refleksinin tetiklenmesine yol açar; bu yüzden antiemetik ilaçlar (5-HT3 reseptör antagonistleri gibi) doğrudan bu bölgedeki ve NTS'deki reseptörleri bloke ederek etki gösterir.

Derin Analiz

Area postrema, omurilik soğanı (medulla oblongata) düzeyinde, dördüncü ventrikülün tabanında yer alan ve 'circumventricular organs' (sirkümventriküler organlar) adı verilen özel yapılar grubuna dahildir. Bu bölgedeki kılcal damarlar fenestrasyonlara (pencereli yapıya) sahiptir, bu da klasik kan-beyin bariyerinin (BBB) burada diğer bölgelere kıyasla oldukça seçici olmadığını gösterir. Bu geçirgenlik sayesinde kan dolaşımındaki toksinler, üremi yan ürünleri, kemoterapi ajanları ve emetik (kusturucu) ilaçlar nöronal membranlarla doğrudan etkileşime girebilir. Alan, sinyalleri hemen komşuluğundaki 'nucleus tractus solitarii' (NTS) yapısına ve kusma merkezine ileterek otonomik bir emezis yanıtı oluşturur. Aynı zamanda karbonhidrat metabolizması, sıvı dengesi ve kusma dışındaki otonomik regülasyonlarda da modülatör rollere sahiptir.

Etimoloji

Latince kökenli bir ifadedir; 'area' (alan, bölge) ve 'postrema' (en arkadaki, en sonuncu) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Beyin sapının en caudal (kuyruk yönündeki) arka kısmında yer almasına atıfta bulunur.

Karıştırmayın

Nucleus tractus solitarii (NTS) ile sıkça karıştırılır; NTS kusma refleksinin integrasyon merkeziyken, area postrema toksinleri ilk algılayan ve NTS'ye girdi sağlayan duyusal sirkümventriküler organdır.