Asetanilid
Acetanilide
Tanım
C6H5NHC(O)CH3 formülüne sahip, analjezik ve antipiretik özellikleriyle bilinen ilk sentetik organik bileşiklerden biri.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında anilinin asetik anhidrit ile asetillenmesiyle sentezlenen asetanilid, farmakolojik testlerde analjezik etkinlik ölçümlerinde referans madde olarak incelenmiştir.
Derin Analiz
Asetanilid, farmakoloji ve psikofarmakoloji tarihinde dönüm noktası niteliğinde bir bileşiktir. 19. yüzyılın sonlarında 'Antifebrin' ticari adıyla ateş düşürücü ve ağrı kesici olarak tıpta yer bulmuştur. Karaciğerde sitokrom P450 enzimleri aracılığıyla parasetamole (asetaminofen) metabolize olur. Ancak yüksek dozlarda methemoglobinemiye (kandaki hemoglobinin oksijen taşıma kapasitesini düşüren toksik durum) yol açma potansiyeli yüksek olduğundan, klinik pratikte yerini daha güvenli türevlere bırakmıştır.
Etimoloji
Latince 'acetum' [sirke] ve 'aniline' [anilinden türetilen, Arapça 'nīl' çivit kökünden] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Parasetamol (asetaminofen) ile karıştırılır; asetanilid, vücutta parasetamole dönüşen öncü bir maddedir ancak daha yüksek toksisite profiline sahiptir.