Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Birikim

Accretion

Tanım

Tekrarlanan ilişkilendirmelerin ve pekiştirmelerin kümülatif etkisiyle ortaya çıkan öğrenme biçimi veya çevrede nesne ve materyallerin zamanla toplanıp yığılması.

Örnek Vaka / Uygulama

Çevresel psikoloji araştırmalarında, kamusal bir parkın belirli köşelerinde zamanla biriken çöp ve atık yoğunluğunun (accretion) incelenmesi, o bölgeyi kullanan kişilerin toplumsal sorumluluk algısını ve kırık camlar teorisi bağlamında vandalizme eğilimlerini ölçmek için dolaylı bir gözlem verisi olarak kullanılır.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler ve davranış analizinde 'akresyon' (birikim), bilginin veya davranışsal kalıpların aniden değil, aşamalı ve kümülatif bir süreçle zihinsel şemalara entegre olmasını ifade eder. Klasik ve edimsel koşullanma süreçlerinde, ardışık pekiştireçlerin zaman içindeki birikimli etkisi yeni davranış repertuarlarının temellerini atar. Çevresel psikoloji bağlamında ise, belirli bir alanda insan faaliyetleri sonucunda çöplerin, izlerin veya materyallerin birikmesi (fiziksel izler analizi), o mekanı kullanan bireylerin davranış kalıpları, sorumluluk düzeyleri ve sosyal normlara uyumları hakkında ampirik veriler sunar.

Etimoloji

Latince 'accrescere' (büyümek, artmak, çoğalmak) fiilinden türetilmiştir; 'ad-' (yönelme, -e doğru) ve 'crescere' (büyümek) kelimelerinin birleşiminden meydana gelir.

Karıştırmayın

Erozyon (erosion) ile sıklıkla karşılaştırılır; erozyon çevredeki materyallerin aşınarak azalmasını ifade ederken, akresyon materyallerin zamanla birikerek artmasını tanımlar.