Bürokrasi
Bureaucracy
Tanım
Standartlaştırılmış kurallar, işbölümü, katı hiyerarşik yapılar ve uzmanlaşma ile karakterize edilen resmi yönetim ve organizasyon sistemi.
Örnek Vaka / Uygulama
Nadir bir kronik rahatsızlığı olan bir hastanın, yaşamsal önem taşıyan özel bir ilaca erişebilmek için beş farklı kuruldan onay alması, on beş ayrı form doldurması ve bu süreçte altı ay boyunca bekletilmesi, bürokratik işleyişin aşırı karmaşıklık ve katılık yüzünden amaca hizmet etmeyip aksine işlevselliği nasıl engellediğinin klinik ve idari bir örneğidir.
Derin Analiz
Örgütsel psikoloji ve sosyoloji bağlamında bürokrasi, Max Weber'in ideal tip teorisiyle rasyonel-yasal otoritenin temelini oluşturur. Kurumsal yapılarda keyfiliği önlemek, etkinlik ve öngörülebilirlik sağlamak amacıyla tasarlanmış olsa da, aşırı kuralcılık (red tape), görev yetki karmaşası ve katı hiyerarşi bireylerde yabancılaşmaya, motivasyon kaybına ve idari süreçlerde ciddi gecikmelere yol açabilir. Karar alma mekanizmalarının yavaşlaması, çalışanların esneklik yetisini yitirmesine ve 'bürokratik kişilik' olarak adlandırılan aşırı kuralcı ve değişime dirençli davranış kalıplarının ortaya çıkmasına neden olur.
Etimoloji
Fransızca 'bureau' (büro, masa, kumaş kaplı çalışma masası) kelimesi ile Yunanca 'kratos' (güç, iktidar, egemenlik) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı 'masa başı iktidarı' veya 'memurlar yönetimi'dir.
Karıştırmayın
Liderlik (liderlik esneklik, vizyon ve vizyoner dönüşüm odaklıdır; bürokrasi ise stabilite, standart ve kurallarla ilgilidir) ve Adhokrasi (adhokrasi geçici, esnek ve projelere dayalı yapıyken, bürokrasi kalıcı ve kuralcıdır).