Gayrimaddecilik
İmmaterialism
Tanım
Maddenin bağımsız bir töz olarak var olmadığını, duyusal nesnelerin yalnızca algılayan zihindeki niteliklerin toplamından ibaret olduğunu savunan felsefi ve epistemolojik konum.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir kişinin masanın üzerinde duran bir elmayı gördüğünde deneyimlediği renk, tat, koku ve sertlik gibi ikincil niteliklerin, elmanın kendi içindeki maddi bir özneden değil, tamamen o bireyin algı sistemi tarafından üretilen zihinsel bir formdan ibaret olması.
Derin Analiz
Gayrimaddecilik, ontolojik düzlemde maddenin fiziksel bir altyapıya (substratum) sahip olduğu varsayımını kökten reddeder. George Berkeley'in ampirist felsefesinde zirve yapan bu yaklaşım, 'esse est percipi' (var olmak algılanmış olmaktır) ilkesine dayanır. Bilişsel ve algısal süreçlerin dış dünyayı nasıl inşa ettiğini inceleyen bilişsel bilimler ve zihin felsefesi açısından, dış gerçekliğin zihinsel temsillerden bağımsız olmadığını öne sürmesi bakımından kritiktir. Algılanan nesnelerin zihnin dışında nesnel bir temele sahip olmadığını savunarak materyalizmin antitezini oluşturur.
Etimoloji
Latince 'in-' (olumsuzluk, değil) + 'materialis' (maddi, maddeye ait) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; maddeselliğin reddini ifade eder.
Karıştırmayın
İdealizm ile sıklıkla karıştırılır; idealizm genel olarak gerçekliğin özünün zihinsel olduğunu savunurken, gayrimaddecilik özellikle maddenin bağımsız varoluşunu reddetmeye odaklanan daha dar kapsamlı bir alt kümedir.
Keşfetmeye Devam Edin
İdealizm
İdealism
Gerçekliğin zihinden bağımsız olmadığını, maddi dünyanın temelinde zihinsel, tinsel veya kavramsal bir öz bulunduğunu savunan felsefi ve ontolojik duruş.
İncele
Materyalizm
Materialism
Zihin ve bilinç dâhil olmak üzere evrendeki her şeyin fiziksel maddeden oluştuğunu ve fizik yasalarına tabi olduğunu savunan felsefi ve ontolojik konum.
İncele
Epistemoloji
Epistemology
Bilginin doğasını, kaynağını, kapsamını, sınırlarını ve doğruluğun gerekçelendirilmesini inceleyen felsefe ve bilişsel bilimler dalıdır.
İncele