Gelişimsel Dizi
Developmental Sequence
Tanım
Bir organizmanın yaşam döngüsü boyunca yapısal veya işlevsel değişikliklerin gerçekleştiği evrensel ve öngörülebilir sıralama.
Örnek Vaka / Uygulama
Bebeklik döneminde motor gelişimin incelenmesi: Bir bebeğin desteksiz oturmayı öğrenmeden önce baş kontrolünü sağlaması, ardından emekleme evresine geçmesi ve en nihayetinde bağımsız yürümeye başlaması katı bir gelişimsel diziyi takip eder.
Derin Analiz
Gelişimsel psikoloji ve embriyoloji literatüründe bu kavram, ontogenetik süreçlerin rastgele değil, hiyerarşik ve kümülatif bir düzene sahip olduğunu ifade eder. Motor becerilerden (örneğin oturma, ayakta durma, yürüme) bilişsel yetilere (Piaget'nin evreleri) kadar her gelişim basamağı, kendinden önceki basamağın nöral ve somatik entegrasyonuna dayanır. Epigenetik faktörler bu dizinin hızını değiştirebilir; ancak tipik gelişim gösteren popülasyonlarda evrelerin sırası (proksimodistal ve sefalokaudal eğilimler dahil) biyolojik olarak korunur.
Etimoloji
Latince 'developmentum' (açılma, gelişme) ve 'sequentia' (ardışıklık, takip eden sıra) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Gelişimsel hız (developmental tempo) ile karıştırılır; hız değişimin ne kadar sürede gerçekleştiğini gösterirken, gelişimsel dizi bu değişikliklerin sırasını ve yönünü belirtir.