Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İmlı Düşünme

Allusive Thinking

Tanım

Geleneksel mantık ve doğrudan iletişim yerine, çağrışımlar, imalar ve örtük bağlantılarla ilerleyen, sınırları bulanık ve dağınık düşünce biçimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir görüşmede hastaya bugün nasıl hissettiği sorulduğunda, hastanın 'Hava bugün oldukça metalik, biliyorsunuz, tıpkı geçen yüzyılın son trenleri gibi... bazı şeyler sadece rayından çıkmayı bekler' şeklinde yanıt vermesi imlı düşünmeye örnektir. Hasta doğrudan duygusal durumunu açıklamak yerine, çağrışımsal bir imgelem üzerinden dolaylı bir aktarım yapmaktadır.

Derin Analiz

İmlı düşünme, formel düşünce süreçlerindeki ince sapmaları ve çağrışım bozukluklarını tanımlayan klinik bir kavramdır. Bireyin kurduğu cümleler ve kavramsal bağlar dışarıdan bakıldığında mantıksal bir köprüden yoksun gibi görünür; çünkü ifade edilmek istenen doğrudan aktarılmaz, aksine zihinsel sıçramalar ve metaforik atıflarla dolaylı olarak sezdirilmeye çalışılır. Nörobiyolojik düzeyde, prefrontal korteks ile limbik sistem arasındaki entegrasyonun esnek veya atypic işleyişine, özellikle de semantik bellek ağlarındaki aşırı kapsayıcı (overinclusive) kategori sınırlarına işaret eder. Şizotipal kişilik özellikleri, erken evre psikozlar ve bazı formal düşünce bozukluklarının prodromal döneminde sıklıkla gözlemlenir.

Etimoloji

Latince 'allusio' (oyun, şaka yapma, ima etme) kökünden türetilmiş olup, 'alludere' (gönderme yapmak, ima etmek) fiiline dayanır.

Karıştırmayın

Çağrışım kopması (loosening of associations) ile sıklıkla karıştırılır; çağrışım kopmasında fikirler arası mantıksal bağ tamamen koparken, imlı düşünmede zayıf da olsa mantıksal veya metaforik bir ima bağı mevcuttur ancak bu bağ geleneksel iletişim normlarının dışındadır.