Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Krepitasyon

Crepitation

Tanım

Akciğerlerin oskültasyonunda duyulan çıtırtı sesi veya artrit gibi dejeneratif iskelet durumlarında kemik ya da kıkırdak yüzeylerinin birbirine sürtünmesiyle ortaya çıkan ses.

Örnek Vaka / Uygulama

64 yaşında osteoartrit tanısı olan bir hastanın diz fleksiyone ve ekstansiye edilirken muayene masasında eklem hattından gelen çatırtı ve sürtünme seslerinin hem klinisyen tarafından palpe edilmesi hem de işitsel olarak algılanması.

Derin Analiz

Krepitasyon, tıp ve klinik psikofizyoloji bağlamında iki temel alanda klinik bulgu olarak değerlendirilir: Solunum sisteminde, küçük hava yollarının veya alveollerin patolojik sekresyonlar nedeniyle ani açılıp kapanması sonucu stetoskopla duyulan raller (krepitand raller) şeklinde kendini gösterir. İskelet sisteminde ise eklem kıkırdağının aşınması, subkondral kemiklerin sürtünmesi veya kırık uçlarının (kemik krepitasyonu) teması sonucu hem işitsel hem de dokunulabilir (palpabl) bir fenomendir. Somatik farkındalık ve kronik ağrı vakalarında hastanın kendi vücut seslerini algılaması, hipokondriyazis veya somatik semptom bozukluklarında anksiyete tetikleyicisi olarak işlev görebilir.

Etimoloji

Latince 'crepitare' (çatırdamak, hafif sesle parıldamak veya tıkırdamak) fiilinden türetilmiştir; onomatopeik (ses taklit edici) bir kökene dayanır.

Karıştırmayın

Ronkus (havayollarındaki sekresyonlara bağlı daha kalın, hırıltılı sesler) ve wheezing (havayolu darlığına bağlı ıslık benzeri tiz sesler) ile sıklıkla karıştırılır; krepitasyon ise fiziksel bir sürtünme veya çıtırtı karakterindedir.