Küme Baş Ağrısı
Cluster Headache
Tanım
Genellikle tek taraflı, göz çevresinde yoğunlaşan, 15 dakika ile 3 saat arası süren ve belirli periyotlar halinde kümeler şeklinde tekrarlayan şiddetli nörolojik baş ağrısı türü.
Örnek Vaka / Uygulama
30 yaşında bir erkek hasta, son üç haftadır her gece aynı saatte uykudan uyandıran, sağ gözünün arkasında bıçak saplanır tarzda ve dayanılamayacak şiddette ağrılarla başvurdu. Ağrı atakları sırasında sağ gözde kızarıklık, sulanma ve aynı taraflı burun tıkanıklığı eşlik etmekte, ataklar 45 dakika kadar sürmektedir.
Derin Analiz
Trigeminal-otonomik sefalaljiler grubuna dahil olan küme baş ağrısı, hipotalamik disfonksiyon ve trigeminal sinir sisteminin anormal aktivasyonu ile karakterizedir. Vasküler dilatasyon ve nörojenik inflamasyon süreçleri tetikleyici mekanizmalar arasında yer alır. Sıklıkla sirkadiyen ritimle (özellikle uykudan uyanma ile) ilişkilendirilmesi, ana pacemaker olarak işlev gören suprakiyazmatik çekirdeğin rolüne işaret eder.
Etimoloji
İngilizce 'cluster' (salkım, küme) ve 'headache' (baş ağrısı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Ağrıların belirli zaman dilimlerinde (küme halinde) yoğunlaşması ve tekrarlaması nedeniyle bu adı almıştır; literatürde 'histaminik sefalalji' olarak da geçer.
Karıştırmayın
Migren ile sıklıkla karıştırılır; ancak migrende hareketle artış ve bulantı ön plandayken, küme baş ağrısında hasta huzursuzdur, yürür veya sallanır. Ayrıca ağrı süresi migrene göre çok daha kısa ve frekansı dönemseldir.