Anormal
Abnormal
Tanım
Tipik, olağan, istatistiksel veya sağlıklı kabul edilen aralıktan, özellikle işlevselliği bozacak veya zarar verecek düzeyde sapma gösteren durum.
Örnek Vaka / Uygulama
Günlük yaşamında hafif düzeyde kaygı yaşayan bir bireyin sınav öncesi gerilmesi tipik kabul edilirken; aynı bireyin mantıksız korkular ve panik ataklar nedeniyle evden çıkamayacak duruma gelmesi, iş ve sosyal işlevselliğini tamamen yitirmesi 'anormal' (maladaptif) bir davranış örüntüsü olarak değerlendirilir.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikopatolojide 'anormal' kavramı tek boyutlu bir sapmadan ziyade çok kriterli bir değerlendirmeyi gerektirir. İstatistiki olarak çan eğrisinin uçlarında yer alan değerleri, kültürel normların dışına çıkmayı ve bireyin uyum kapasitesini düşüren maladaptif örüntüleri kapsar. Nörobiyolojik ve bilişsel düzeyde, bu sapmalar sıklıkla homeostatik dengesizlikler, nörotransmitter düzensizlikleri veya çevresel stresörler karşısında gelişen işlevsel olmayan başa çıkma mekanizmalarıyla ilişkilendirilir. Tanımlama yapılırken kültürel bağlamın göz ardı edilmesi, patolojik olmayan farklılıkların hatalı şekilde yaftalanmasına yol açabileceğinden, değerlendirmede işlevsellik kaybı ve zarar görme potansiyeli temel belirleyicilerdir.
Etimoloji
Latince 'ab-' [uzaklaşma, -den sapma] + 'normalis' [norma,kurala uygun] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; standart olandan sapmayı ifade eder.
Karıştırmayın
Anomali (çoğunlukla anatomik veya yapısal sapmaları ifade eder) ve işlev bozukluğu (yalnızca mekanik bir aksamayı tanımlar). Anormal terimi ise daha geniş bir davranışsal ve istatistiksel sapma yelpazesini kapsar.