Ladd-franklin Teorisi
Ladd-franklin Theory
Tanım
Retinadaki fotosensitive moleküllerin kimyasal ayrışımı yoluyla renkli görmeyi açıklayan, günümüzde geçerliliğini yitirmiş evrimsel renk teorisi.
Örnek Vaka / Uygulama
Tarihsel bir psikofizik laboratuvarında, bir araştırmacının insan retinasındaki evrimsel katmanlaşmayı kanıtlamak amacıyla, periferik görme alanında renk kayıplarının (özellikle kırmızı ve yeşilin sarı ve maviye göre daha çabuk kaybolmasının) Ladd-Franklin'in ilkel görme evreleri hipoteziyle nasıl örtüştüğünü test etmesi.
Derin Analiz
Ladd-Franklin teorisi, renkli görmenin evrimsel gelişimini, renklerin sırasıyla sarı-mavi ve ardından kırmızı-yeşil şeklinde aşamalı olarak evrildiğini savunan tarihi bir modeldir. Christine Ladd-Franklin tarafından öne sürülen bu yaklaşım, retinadaki belirli fotoreseptör moleküllerin ışık dalga boylarıyla etkileşime girerek kimyasal maddeler salgıladığını ve bu maddelerin optik sinirleri uyararak temel renk algılarını (kırmızı, yeşil, mavi) oluşturduğunu öne sürer. Çağdaş nörofizyoloji ve fotokimya, özellikle Thomas Young ve Hermann von Helmholtz'un üçlü renk teorisi (Trichromatic theory) ile Ewald Hering'in rakip süreçler teorisi (Opponent-process theory) ışığında bu modeli terk etmiş, konilerin fotopsin protein hassasiyetlerini moleküler düzeyde kesinleştirmiştir.
Etimoloji
Özel isimden türetilme; 1929 yılında teoriyi ortaya atan Amerikalı matematikçi ve psikolog Christine Ladd-Franklin'in soyadından gelmektedir.
Karıştırmayın
Üçlü Renk Teorisi (Trichromatic theory) ve Rakip Süreçler Teorisi (Opponent-process theory); Ladd-Franklin teorisi evrimsel ve kimyasal bir aşamalılık vurgusu yaparken, diğerleri güncel retinakon ve nöral kanal mekanizmalarını baz alır.