Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Myelin Kılıfı

Myelin Sheath

Tanım

Merkezi ve periferik sinir sistemindeki aksonların etrafını sararak sinirsel iletim hızını artıran, yüksek oranda lipitten oluşan yalıtkan tabaka.

Örnek Vaka / Uygulama

Sağlıklı bir bireyde eline iğne battığında ağrı sinyali beyne milisaniyeler içinde ulaşır ve kişi elini hızla çeker. Myelin kılıfının harabiyete uğradığı bir vakada ise bu iletim gecikir, sinyal zamanında hedefine ulaşamaz ve hastanın duyusal girdileri işlemesi ile kas tepkisi vermesi arasında gözle görülür bir gecikme yaşanır.

Derin Analiz

Myelin kılıfı, nöronlar arası elektriksel sinyallerin iletim verimliliğini, 'saltatorik iletim' (sıçrayıcı iletim) adı verilen mekanizma aracılığıyla katbekat artırır. Glia hücrelerimerkezi sinir sisteminde oligodendrositler, periferik sinir sisteminde ise Schwann hücreleritarafından akson etrafına koncentrik katmanlar halinde sarılarak oluşturulur. Kılıf boyunca düzenli aralıklarla yerleşen Ranvier boğumları, aksiyon potansiyelinin bir boğumdan diğerine sıçrayarak ilerlemesini sağlar; bu da enerji tüketimini minimize ederken iletim hızını maksimize eder. Bu yapının bütünlüğünün bozulması (örneğin multipl skleroz gibi demiyelinizan durumlarda), sinirsel iletimde yavaşlamaya veya tam aksamalara yol açarak somatosasensör ve motor defisitlerle sonuçlanır.

Etimoloji

Yunanca 'myelos' (ilik, öz) kökünden türetilmiştir; nörolojik bağlamda aksonları saran lipid ve protein açısından zengin yalıtkan tabakayı ifade eder.

Karıştırmayın

Ranvier boğumları (akson üzerinde myelin kılıfının kesintiye uğradığı boşluklardır, kılıfın kendisi değil) ve Schwann hücreleri (myelini üreten glia hücreleridir, yalıtkan tabakanın bizzat kendisi değildir).