Sübjektif Psikoloji
Subjective Psychology
Tanım
Bireyin iç gözlemsel verilerine ve fenomenolojik deneyimlerine odaklanan, dışsal ve gözlemlenebilir davranışlardan ziyade kişinin içsel gerçekliğini inceleyen psikolojik yaklaşım.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir psikoterapistin, danışanının anksiyete atağı sırasındaki kalp atış hızı veya deri iletkenliği gibi nesnel fizyolojik ölçümler yerine, o an atağın danışan için ne ifade ettiğini, zihninde hangi anlam dünyasına karşılık geldiğini anlamaya yönelik fenomenolojik sorgulama yapması sübjektif psikoloji yaklaşımına örnektir.
Derin Analiz
Sübjektif psikoloji, bilim felsefesinde epistemolojik bir duruşu temsil eder ve özellikle Wilhelm Wundt’un erken dönem iç gözlem (introspection) metodolojisi ile William James’in bilinç akışı kavramıyla kök salmıştır. Pozitivist ve katı davranışçı ekollerin aksine, insan deneyiminin nicel olarak dışarıdan ölçülemeyen nitel boyutlarını merkeze alır. Fenomenoloji ve insancıl (hümanist) psikoloji ile yakın akrabadır; bireyin dünyayı algılayış biçimini (fenomenal alan) anlamadan insan davranışının ve zihninin tam olarak kavranamayacağını savunur. Nörobilimsel ve bilişsel düzeyde, bu yaklaşım qualia (öznel duyusal deneyim niteliği) ve bilinç çalışmalarının metodolojik temelini oluşturur.
Etimoloji
Karıştırmayın
Objektif psikoloji ile karıştırılır; objektif psikoloji davranışçı ekol gibi dışarıdan gözlemlenebilir ve ölçülebilir verilere odaklanırken, sübjektif psikoloji bireyin birinci şahıs perspektifindeki içsel deneyimini inceler.
Keşfetmeye Devam Edin
Fenomenoloji
Fenomenoloji
Phenomenology
Zihinsel olayların ve bilinç deneyimlerinin dış dünya veya bedensel süreçlerle olan neden-sonuç bağlarından bağımsız olarak, doğrudan kendi içkin yapıları içinde incelenmesini savunan felsefi ve yöntemsel yaklaşım.
İncele
Objektif Psikoloji
Objektif Psikoloji
Objective Psychology
Zihinsel süreçlerin ve içsel deneyimlerin soyut yorumları yerine, davranışsal süreçlerin ve gözlemlenebilir fenomenlerin ölçümüne odaklanan psikolojik yaklaşım.
İncele
Qualia
Qualia
Qualia
Bilinçli bir deneyimin, bir rengi görmek veya bir acıyı hissetmek gibi, öznel ve niteliksel karakterini oluşturan bireysel duyum halleridir.
İncele