Von Frey Özgüllük Teorisi
Von Frey Specificity Theory
Tanım
Soğuk, sıcak, temas ve ağrı gibi somatosasensör duyuların derideki farklı ve özel reseptörlerle birebir eşleştiğini öne süren, günümüzde geçerliliğini yitirmiş 19. yüzyıl fizyolojik modeli.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında bir deneğin ön koluna uygulanan soğuk bir metal sikkenin, derideki Krause uçlarıyla eşleştirilerek 'salt soğuk' hissi üreteceğini iddia eden klasik von Frey estestiyometri deneyleri bu teorinin pratik izdüşümüdür; ancak günümüzde aynı hissin termoreseptörlerin yanı sıra mekanoreseptörlerin ortak aktivasyonuyla oluştuğu bilinmektedir.
Derin Analiz
1894 yılında Maximilian von Frey tarafından ortaya atılan bu teori, duyusal nörofizyolojide 'etiketlenmiş hat' (labeled line) hipotezinin erken bir formülasyonudur. O dönemde derideki farklı anatomik sinir uçlarının (örneğin Meissner cisimcikleri veya serbest sinir uçları) belirli uyaran türlerine karşı mutlak bir selektivite gösterdiği varsayılmıştır. Ancak çağdaş nörofizyoloji, somatosasensör algının tek bir reseptör tipinin izole ateşlemesinden ziyade, merkezi sinir sisteminde (omurilik ve somatosasensör korteks) multisepsiyon entegrasyonu ve örüntü kodlaması (pattern coding) yoluyla ortaya çıktığını kanıtlamıştır. Von Frey'in teorisi erken dönem histolojik tekniklerin yetersizliği nedeniyle ampirik temelden yoksun kalmış, modern nociplastik ağrı ve reseptör plastisitesi modelleri karşısında inandırıcılığını yitirmiştir.
Etimoloji
Maximilian von Frey (19. yüzyıl Alman fizyoloğu) özel ismi ve Latince 'specificus' [belirli bir türe veya özelliğe ait] ile Yunanca 'theoria' [inceleme, bakış açısı] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Moderatör teori (Pattern theory) ve Kapı kontrol teorisi (Gate control theory); von Frey teorisi her duyu için özel bir reseptör olduğunu savunurken, diğer teoriler sinirsel entegrasyona ve merkezi modülasyona odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Talamik Tat Alanı
Talamik Tat Alanı
Thalamic Taste Area
Yalnız çekirdekten gelen tat bilgilerini birincil tat korteksine aktaran talamus bölgesidir.
İncele
Temporal Summasyon
Temporal Summasyon
Temporal Summation
Tek başına aksiyon potansiyeli üretmeye yetmeyen iki ardışık postsinaptik potansiyelin, kısa bir zaman aralığında arka arkaya gelerek birikici (additif) etkiyle eşik değerini aşması nöral mekanizmasıdır.
İncele
Termistör
Termistör
Thermistor
Yarı iletken malzemelerin elektriksel direncinin sıcaklıkla değişimi ilkesine dayanarak sıcaklık ölçümü yapan ve biyolojik araştırmalarda nöronal aktiviteyi izlemek için kullanılan hassas bir sensördür.
İncele
RAS
RAS
RAS
Beyin sapından kortekse uzanan, uyanıklık, dikkat ve uyku-uyanıklık döngüsünü düzenleyen nöronal ağ.
İncele