Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İzole

İsolate

Tanım

Sosyometrik ölçümlerde veya grup dinamiklerinde, diğer üyelerle anlamlı bağlar kurmayan, grup içinde dışlanan veya kendi isteğiyle soyutlanan birey.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni kurulan bir departmanda çalışan bir bireyin, öğle yemeklerine hiç katılmaması, mola saatlerinde masasından ayrılmaması ve diğer çalışanlar tarafından mesai dışı sosyal etkinliklere çağrılmaması durumu.

Derin Analiz

Sosyal psikoloji ve sosyometri bağlamında 'izole', bir grubun parçası olmasına rağmen akran adayları veya grup üyeleri tarafından nadiren tercih edilen, adı anılmayan ya da kasıtlı olarak etkileşimden kaçınan aktördür. Bu durum iki farklı mekanizma ile tetiklenebilir: Bireyin aktif olarak sosyal teması minimalize etme tercihi (kaçınma davranışı) veya grubun pasif dışlaması (ostrasizm). Çocuk gelişiminde akran kabulü çalışmalarında 'ihmal edilmiş çocuk' (neglected child) kategorisine denk gelir. Klinik açıdan sürekli izolasyon hali, yalnızlık algısını derinleştirerek nörobiyolojik düzeyde hipotalamik-hipofiz-adrenal (HPA) aksını kronik olarak aktive edebilir ve stres yanıtını bozabilir.

Etimoloji

Latince 'insula' (ada) kelimesinden türetilen 'isolatus' sıfatından evrilmiştir; adalaşmak, diğerlerinden coğrafi veya mecazi olarak ayrışmak anlamına gelir.

Karıştırmayın

Yalnızlık (loneliness - öznel bir yoksunluk hissi) ile karıştırılmamalıdır; isolate, gözlemlenebilir sosyal ağ yapısı içindeki konumsal bir durumu ifade eder. Ayrıca 'rejected child' (reddedilmiş çocuk) teriminden farklıdır, çünkü reddedilenler aktif bir düşmanlığın hedefiyken, izole bireyler genellikle görünmezdir.