Yüz Hareketi Kodlama Sistemi (FACS)
Facial Action Coding System (FACS)
Tanım
Bireylerin yüz ifadelerini, belirli yüz kaslarının anatomik hareketlerine (hareket birimlerine) dayalı olarak objektif biçimde sınıflandıran standartlaştırılmış bir gözlem sistemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir adli mülakat laboratuvarında, şüphelinin suçsuz olduğunu söylerken sergilediği yüz ifadeleri FACS ile incelenir. Şüpheli sözel olarak üzgün olduğunu ifade ederken, ağız köşelerini yukarı çeken zygomaticus major kası aktiftir ancak göz çevresindeki orbicularis oculi kasında (Duchenne belirteci) herhangi bir kasılma saptanmazsa, bu uyumsuzluk analist tarafından sahte duygu göstergesi olarak kodlanır.
Derin Analiz
Paul Ekman ve Wallace V. Friesen tarafından 1978 yılında geliştirilen Yüz Hareketi Kodlama Sistemi (FACS), yüz kaslarının anatomik temellerine dayanır. Sistem, yüzde meydana gelen en küçük kasılmaları bile 'Action Units' (Aksiyon Birimleri - AU) adı verilen kodlar altında sınıflandırır. Örneğin, orbicularis oculi kasının istem dışı kasılmasıyla oluşan göz çevresi kırışıklıkları ile zygomaticus major kasının dudak köşelerini yukarı çekmesi gibi mikro mimikler bu sistemle ayrıştırılır. Nöropsikolojik ve duygulanım araştırmalarında, bilinçli olarak gizlenen duyguların (mikro ifadeler) ya da otantik duygusal tepkilerin (örneğin Duchenne gülümsemesi) tespit edilmesinde ampirik bir standart sağlar.
Etimoloji
İngilizce 'Facial' (yüzle ilgili, Latince facies [yüz]), 'Action' (hareket, Latince actio), 'Coding' (kodlama, Latince codex) ve 'System' (sistem, Yunanca systēma [birleştirilmiş bütün]) kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir akronimdir.
Karıştırmayın
Maximally Discriminative Facial Movement Coding System (MAX) ile sıklıkla karıştırılır; MAX daha çok gelişimsel psikoloji ekseninde bebek yüz ifadelerine odaklanırken, FACS yetişkin yüz anatomisinin tüm mikromimiklerini kapsayacak şekilde tasarlanmıştır.