Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Beden İmajı Değerlendirmesi

Body Image Assessment (BIA)

Tanım

Bireylerin kendi beden yapılarını algılayış biçimini ve idealize ettikleri form arasındaki uyumsuzluğu, kademeli olarak artan silüetler aracılığıyla ölçümleyen klinik değerlendirme aracı.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik ortamda bulimiya nervoza şüphesiyle değerlendirilen 22 yaşındaki bir kadın danışmana, vücut ağırlığı düşükten yükseğe doğru dereceli olarak artan yedi farklı silüet kartı gösterilir. Danışmandan öncelikle 'şu anki bedeninizi en iyi temsil eden silüeti' (gerçek algı) ve ardından 'sahip olmak istediğiniz bedeni' (ideal algı) seçmesi istenir. Seçilen silüetler arasındaki belirgin fark, danışmandaki beden imajı bozukluğunun şiddet derecesini sayısal olarak ortaya koyar.

Derin Analiz

Donald A. Williamson ve meslektaşları tarafından 1985 yılında geliştirilen Beden İmajı Değerlendirmesi (BIA), özellikle yeme bozuklukları (anoreksiya nervoza, blumia nervoza) ve beden dismorfik bozukluğunun klinik seyrinde temel bir tanısal ve izleme aracıdır. Yöntem, bireyin görsel algısındaki bozulmaları (distortion) ve öznel memnuniyetsizliği (dissatisfaction) ampirik olarak quantify etmeyi sağlar. Araç; yetişkinler, yüksek kilolu bireyler (BIA-O), küçük çocuklar (BIA-C) ve ergenlik öncesi grup (BIA-P) için uyarlanmış formlarıyla yaş ve gelişimsel evrelere göre modifiye edilmiştir. Nöropsikolojik açıdan, parietal korteksin beden şeması (body schema) işleme süreçleri ile limbik sistemin duygusal değer atfetme mekanizmaları arasındaki sapmaları dolaylı olarak yansıtır.

Etimoloji

İngilizce 'body' (gövde, beden) + 'image' (görüntü, imge) sözcükleri ile Latince 'assidere' (yanına oturmak, derecelendirmek, ölçmek) kökünden türetilen 'assessment' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Beden Kütle İndeksi (BKİ/BMI) ile sıklıkla karıştırılır. BKİ, boy ve kilo oranını hesaplayan fiziksel ve objektif bir antropometrik ölçümken; BIA, tamamen bireyin kendi bedenini zihinsel olarak nasıl algıladığına ve hissettiğine odaklanan psikolojik bir algı ölçümüdür.