Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bulimiya

Bulimia

Tanım

Fizyolojik veya psikolojik kökenli olabilen, durdurulamaz ve aşırı açlık hissi ile doymak bilmeme durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik değerlendirmede, hastanın günün belirli saatlerinde kontrolünü tamamen kaybederek olağandışı miktarlarda gıda tüketmesi, ardından yoğun bir suçluluk ve kilo alma korkusuyla müshil kullanımı veya kendini kusmaya zorlama gibi telafi mekanizmalarına başvurması gözlemlenir.

Derin Analiz

Bulimiya, tarihsel kökenlerinde saf bir iştah artışını veya metabolik doyumsuzluğu ifade ederken, modern psikopatolojide sıklıkla tıkınırcasına yeme (binge eating) ve ardından gelen telafi edici davranışlarla karakterize bulimia nervoza spektrumunun temel bileşeni olarak ele alınır. Nörobiyolojik düzeyde, hipotalamik regülasyon bozuklukları, oreksijenik ve anoreksijenik nöropeptidlerin (örneğin neyropeptid Y, ghrelin ve leptin) dengesizliği ile mezolimbik dopaminerjik ödül devresindeki hedonik yeme dürtüleri bu doymamazlık halinin merkezindedir. Klinik pratikte bu terim, hem organik beyin lezyonları veya endokrin disfonksiyonlar sonucu ortaya çıkan sekonder hiperfajik durumları hem de primer psikiyatrik yeme bozukluklarını kapsamaktadır.

Etimoloji

Antik Yunanca 'bous' (öküz, inek) + 'limos' (açlık) kelimelerinin birleşiminden türetilmiş olup, kelime anlamı olarak 'öküz açlığı' (aşırı ve doymak bilmez açlık) demektir.

Karıştırmayın

Bulimiya nervoza ile sıklıkla karıştırılır; ancak bulimiya tek başına doymak bilmez açlık belirtisini veya nöbetini ifade ederken, bulimia nervoza bu belirtiyi de içeren komple bir yeme bozukluğu tanı kategorisidir. Ayrıca tıkınırcasına yeme bozukluğundan (binge-eating disorder), telafi edici davranışların (kusma, laksatif kullanımı vb.) bulunup bulunmamasıyla ayrılır.