Suçluluk
Culpability
Tanım
Toplumsal kuralları, normları veya yasal düzenlemeleri ihlal eden davranış biçimi olup, sıklıkla çocuk ve ergenlerin uyumsuz ya da yasadışı eylemlerini tanımlamak için kullanılır.
Örnek Vaka / Uygulama
15 yaşındaki bir lise öğrencisinin okul mallarına zarar vermesi, sistematik olarak dersleri ekip küçük çaplı hırsızlık olaylarına karışması ve otorite figürleriyle sürekli çatışma halinde olması, klinik değerlendirmede erken başlangıçlı suçluluk (delinquency) örüntüsü olarak ele alınır.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve kriminolojide suçluluk, bireyin gelişimsel süreç içerisinde dürtü kontrol mekanizmalarındaki yetersizlikler, sosyal öğrenme dinamikleri ve çevresel risk faktörlerinin kesişim kümesinde incelenir. Ergenlik döneminde görülen formları genellikle kimlik arayışı, akran baskısı ve otoritelerle çatışma ekseninde şekillenir. DSM-5 bağlamında tek başına bir tanı kategorisi olmamakla birlikte, çocukluk ve ergenlik dönemi yıkıcı, dürtü kontrol ve davranım bozukluklarının (özellikle davranım bozukluğu ve antisosyal kişilik özellikleri) habercisi veya eşlikçisi niteliği taşıyabilir. Bilişsel ve nörogelişimsel perspektiften bakıldığında, prefrontal korteksin miyelinasyon süreçlerinin henüz tamamlanmamış olması, risk alma davranışı ve kural ihlallerine yatkınlığı nörobiyolojik düzeyde kısmen açıklar.
Etimoloji
Latince 'delinquere' (suç işlemek, kusur etmek, ihmal etmek) fiilinden türetilmiştir; 'de-' (öteye, aşağıya doğru) ve 'linquere' (bırakmak, terk etmek) köklerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Suçluluk (delinquency) terimi sıklıkla 'suç (crime)' veya 'antisosyal kişilik bozukluğu' ile karıştırılır; delinquency daha çok reşit olmayan bireylerin norm dışı eylemlerini kapsarken, crime hukuki bir reşitlik tanımı gerektirir ve antisosyal kişilik bozukluğu ise en erken 18 yaşında konulabilen kalıcı bir kişilik örüntüsüdür.
Keşfetmeye Devam Edin
Davranım Bozukluğu
Conduct Disorder (CD)
Çocukluk ve ergenlik döneminde başkalarının temel haklarının ve yaşa uygun toplumsal normların sürekli olarak ihlal edildiği kalıcı bir davranış örüntüsüdür.
Antisosyal Kişilik Bozukluğu
Antisocial Personality Disorder
Başkalarının haklarını kronik olarak hiçe sayma, ihlal etme ve suçluluk, pişmanlık veya empati yoksunluğu ile karakterize, on sekiz yaşından sonra tanısı konulabilen yaygın bir kişilik bozukluğudur.