Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Etik

Ethics

Tanım

Ahlaki yargıların içeriğini ve doğasını inceleyen felsefe dalı ile belirli bir meslek veya araştırma alanında kabul edilen doğru davranış ilkeleri bütünü.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik psikoloji alanında yürütülen bir travma araştırmasında, katılımcılara geçmişteki istismar yaşantılarını hatırlatacak tetikleyici uyarıcılar verilecektir. Araştırmacının, katılımcıların olası bir psikolojik decompansasyon (çözülme) yaşama riskini önceden öngörerek detaylı bir bilgilendirilmiş onam (informed consent) formu sunması ve araştırmadan istedikleri an ceza almadan çekilebileceklerini garanti etmesi etik ilkelere dayalı bir uygulamadır.

Derin Analiz

Etik, psikolojik araştırmalardan klinik uygulamalara kadar uzanan geniş bir yelpazede insan davranışlarının normatif ve meta-teorik temellerini inceler. Klinik psikoloji ve nörobilimde etik, araştırmaya katılan bireylerin özerkliğine saygı duyulması, zarar vermeme (non-maleficence), yararlılık (beneficence) ve adalet (justice) ilkelerini merkeze alır. Bu bağlamda etik, sadece soyut bir felsefi disiplin değil, aynı zamanda deneysel metodolojinin ve klinik müdahalelerin güvenilirliğini ve geçerliliğini denetleyen ampirik ve metodolojik bir sınırlayıcıdır.

Etimoloji

Antik Yunanca 'ethos' [kişilik, karakter, alışkanlık] sözcüğünden türetilmiş olup, Latince 'ethica' yoluyla günümüzdeki felsefi ve bilimsel literatüre aktarılmıştır.

Karıştırmayın

Ahlak (morality) kavramıyla sıklıkla karıştırılır; ahlak daha çok toplumsal normlara, geleneklere ve kültürel kabullere dayanırken, etik bu normların felsefi ve eleştirel temellerini ve gerekçelendirilmesini inceler.