C İpliği
C Fiber
Tanım
Ağrı sinyallerini yavaş ileten, miyelinsiz periferik sinir akonudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Parmak ucuna kazara çekiç vurulduğunda hissedilen ilk keskin ve anlık acı hızlı iletilen A-delta lifleri aracılığıyla iletilirken, birkaç saniye sonra başlayan ve saatlerce süren derin, künt ve zonklayıcı sızı hissi tamamen C ipliklerinin aktivasyonunun bir sonucudur.
Derin Analiz
C iplikleri, somatosensoriyel sistemde nosisepsiyonun (ağrı duyusunun) iletiminden sorumlu olan primer afferent liflerin en ince ve miyelinsiz sınıfını oluşturur. Çapları ortalama 0.4 ile 1.2 mikrometre arasında değişir ve iletim hızları miyelin kılıfın yokluğu nedeniyle oldukça düşüktür (yaklaşık 0.5 - 2 m/s). Bu yavaş iletim hızı, akut ağrının ardından gelen o künt, sızlayıcı ve uzun süreli ikinci tip ağrı hissinin (ikincil ağrı) nöral temelini hazırlar. Dorsal kök gangliyonundan başlayan bu lifler, omuriliğin substantia gelatinosa tabakasına (Lamina II) sinaps yaparak üst merkezlere doğru nosiseptif bilgiyi taşır.
Etimoloji
Latince 'fiber' [iplik, lif] kelimesinden türetilmiştir; buradaki 'C' harfi ise histolojik sınıflandırmadaki iletim hızına ve miyelinsiz yapıya atfedilen alfabetik sıralamayı ifade eder.
Karıştırmayın
A-delta lifleri (A-delta fibers) ile sıkça karıştırılır; A-delta lifleri miyelinlidir, daha kalındır ve hızlı, keskin ağrıyı iletirken, C iplikleri miyelinsizdir ve yavaş, künt ağrıyı iletir.