Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Dalys

Dalys

Tanım

Erken ölümler ve engellilik nedeniyle kaybedilen toplam sağlıklı yaşam yılını ölçen küresel bir hastalık yükü metriğidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Majör depresif bozukluğun küresel yükünü hesaplayan bir araştırmacı, hastaların işlevsellik kaybıyla yaşadığı yılları (YLD) ve bu bozukluğa atfedilen erken ölümleri (YLL) birleştirerek toplam DALY skorunu elde eder ve bu veriyi sağlık politikası önceliklendirmesinde kullanır.

Derin Analiz

Halk sağlığı ekonomisi ve epidemiyolojisinde kullanılan DALYs, iki bileşenin toplamından oluşur: Yaşanılan engellilik nedeniyle kaybedilen yıllar (YLD - Years Lived with Disability) ve erken ölüm nedeniyle kaybedilen yıllar (YLL - Years of Life Lost). Bir DALY, ideal sağlık koşullarında tam sağlıklı bir yaşam süresinden bir yılın kaybına eşdeğerdir. Bu metrik, farklı hastalıkların ve sağlık müdahalelerinin toplum üzerindeki maliyet-etkinliğini ve yükünü karşılaştırmak için epidemiyolojik modellemede temel bir araçtır.

Etimoloji

İngilizce 'Disability-Adjusted Life Years' ifadesinin kısaltmasıdır; 'disability' (engellilik/yetersizlik), 'adjusted' (ayarlanmış) ve 'years' (yıl) kelimelerinin birleşiminden oluşan bir halk sağlığı metriğidir.

Karıştırmayın

QALYs (Quality-Adjusted Life Years) ile sıklıkla karıştırılır; QALY sağlık müdahalelerinin kazandırdığı yaşam kalitesini ölçerken, DALY hastalıkların ve engelliliğin yarattığı yükü ve kaybı ölçer.