Farkındalık Olmaksızın Öğrenme
Learning Without Awareness
Tanım
Bireyin maruz kaldığı koşulların, bu koşullarla davranışı arasındaki ilişkinin veya davranışındaki değişimin farkında olmaksızın davranışının etkilendiği olgu.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir katılımcının, bilgisayar ekranında çok hızlı sunulan ve bilinçli olarak fark edemediği geometrik uyarıcılara göre belirli tuşlara daha hızlı basmayı zamanla öğrenmesi, ancak bu öğrenme kuralını sözel olarak açıklayamaması.
Derin Analiz
Bu kavram, bilişsel psikoloji ve davranış bilimlerinde bilinçdışı bilgi işleme süreçlerinin sınırlarını inceler. Klasik koşullama, yordamsal öğrenme, örtük öğrenme ve subliminal öğrenme gibi alanlarda deneysel olarak gözlemlenmiştir. Yöntemsel olarak farkındalığın değerlendirilmesi, katılımcıların maruz kaldıkları öğrenme deneyimini sözel olarak rapor edememelerine dayanır. Ancak bu durum, literatürde bilişsel süreçlerin tamamen bilinçten bağımsız işleyip işlemediği konusunda metodolojik tartışmaları da beraberinde getirir.
Etimoloji
İngilizce 'learning' (Orta İngilizce 'leernen', Eski İngilizce 'leornian' [çalışmak, edinmek]) + 'without' (Eski İngilizce 'wiðūtan' [dışında]) + 'awareness' (Eski İngilizce 'gewær' [uyanık, dikkatli olma hali] kökünden türetilmiştir).
Karıştırmayın
Açık öğrenme (explicit learning) ile karıştırılır; açık öğrenmede birey öğrenme sürecinin ve edinilen bilginin tam bilinçsel farkındalığına sahiptir.