Örtük Öğrenme
İmplicit Learning
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Kliniğe başvuran bir danışana, ekrandaki belirli konumlarda beliren ışıklara olabildiğince hızlı basması için seri reaksiyon zamanı testi uygulanır. Danışan, ışıkların ardındaki karmaşık dizilim kuralının tamamen rastgele olduğunu düşünse de, test boyunca tepki süreleri istatistiksel olarak anlamlı biçimde düşer; bu durum, kuralın bilinçli olarak farkında olmaksızın örtük olarak öğrenildiğini gösterir.
Derin Analiz
Örtük öğrenme, beyindeki ampirik olarak gözlemlenebilen ve hipokampal sistemden bağımsız olabilen bazal ganglia, striatum ve motor korteks devreleri aracılığıyla gerçekleşir. Açık (explicit) öğrenmenin aksine, edinim süreci hipokampüsün aracılık ettiği bilinçli farkındalık veya deklaratif bellek kodlamasına dayanmaz. Birey, çevresel uyarıcılardaki istatistiksel düzenlilikleri ve mekansal-zamansal örüntüleri, ampirik olarak ölçülebilen görev performansındaki artış yoluyla gösterir; ancak bu bilginin varlığını sözel olarak ifade edemez. Reber'in (1967) yapay dil grameri (artificial grammar learning) paradigmaları ve seri reaksiyon zamanı (SRT) görevleri, bu bilişsel mekanizmanın laboratuvar ortamındaki temel ampirik kanıtlarını oluşturur.
Etimoloji
Karıştırmayın
Rastlantısal öğrenme (incidental learning), genellikle bir görevi tamamlarken niyet edilmeden edinilen bilgiyi kapsar ancak örtük öğrenmeden farklı olarak edinilen bilginin sonradan bilinçli olarak hatırlanması (açık bellek) mümkündür.