Fraktil
Fractile
Tanım
Olasılık dağılımını eşit büyüklükteki olasılık aralıklarına bölen kesişim noktalarını veya değerleri tanımlayan istatistiksel bir terimdir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yüz bin kişinin katıldığı bir zeka testinin standart puanlarının değerlendirilmesinde, üst %10'luk dilimi (90. fraktil) belirlemek, hangi bireylerin üstün zeka normuna girdiğini istatistiksel olarak kesinleştirir.
Derin Analiz
Fraktil, veri setlerini veya olasılık dağılım fonksiyonlarını belirli yüzdelik dilimlere ayırmak için kullanılan temel bir kantitatif araçtır. Genellikle çeyrekler (quartiles), yüzdelikler (percentiles) ve medyan gibi kavramları içeren daha geniş 'kantil' (quantile) ailesinin bir alt kümesidir. İstatistiksel analizlerde, psikometrik test normlarının oluşturulmasında ve veri dağılımının çarpıklığının incelenmesinde kritik bir rol oynar. Parametrik olmayan testlerde ve güven aralığı hesaplamalarında verinin yayılım karakteristiğini net bir şekilde ortaya koyar.
Etimoloji
Latince 'fractus' (kırılmış, parçalanmış) sözcüğünden türetilmiştir; matematiksel olarak bir bütünün parçalara ayrılmasını ifade eder.
Karıştırmayın
Genellikle 'kantil' (quantile) ile karıştırılır; kantil üst kavramken, fraktil bu kavramın özel bir uygulaması veya eş anlamlısı olarak belirli bölümlenmeleri ifade eder.